Dr Meder o opłacie cukrowej: jeśli chodzi o zdrowie nie można iść na kompromisy

Autor: PAP/Rynek Zdrowia • • 06 lutego 2020 19:03

Opłata od słodkich napojów i "małpek" to dobry krok. Cukier i alkohol odpowiadają za wiele chorób cywilizacyjnych, m.in. nowotworów - wskazał w czwartek (6 lutego) w rozmowie z PAP prezes Polskiej Unii Onkologii dr n. med. Janusz Meder.

Dr Janusz Meder; FOT.PTWP

Rada Ministrów przyjęła we wtorek projekt ustawy dotyczący promocji prozdrowotnych wyborów konsumentów i uchwałę w sprawie Narodowej Strategii Onkologicznej na lata 2020-2030.

- Ograniczanie spożycia cukru i alkoholu jest ważne. To są główne czynniki, które wywołują nie tylko choroby nowotworowe i to szereg, ale szerzej, choroby cywilizacyjne - wskazał ekspert.

- Potrzebna jest prewencja, profilaktyka, edukacja. Wprowadzane zmiany oczywiście nie wszystkim muszą się podobać, bo wiążą się z pewnymi obciążeniami finansowymi, ale należy rozpatrywać je w kategoriach inwestycji w zdrowie Polaków - podkreślił.

- Jeśli ludzie zmienią swój styl życia, m.in. ograniczają do minimum spożycie alkoholu, wprowadzą dietę bliską śródziemnomorskiej, ograniczą cukier, sól, ulepszacze i konserwanty, dodadzą aktywność fizyczną, jakiś rekreacyjny, ale stały ruch, to będą na dobrej drodze, by uniknąć wielu zachorowań - zaznaczył.

Wskazał, że konieczne jest zachęcanie i mobilizowanie Polaków do zdrowego modelu życia. - Kiedyś otyłość typu brzusznego widziało się głównie w Ameryce, teraz widać ją w Polsce, już nawet u dzieci - dodał. Dlatego - jak stwierdził - potrzebna jest m.in. edukacja o odżywianiu i to już od etapu przedszkolnego.

- Dobrze się stało, że ktoś chce wprowadzić w życie opłatę cukrową i opłatę od alkoholi w małych opakowaniach. Jeśli chodzi o zdrowie nie można iść na kompromisy - stwierdził.

- Jeśli chcemy mieć zdrowsze społeczeństwo, mniej wydawać na medycynę naprawczą, to trzeba skierować siły na prewencję i profilaktykę. Nie ma innego wyjścia, trzeba forsować niektóre rozwiązania, to trend ogólnoświatowy. Nie możemy zostawać w tyle - dodał.

Zdaniem eksperta "nie mamy wyjścia i to ostatni dzwonek, żeby wykształcić postawy prozdrowotne w społeczeństwie". - Nie ma odwrotu, nie można iść na żadne kompromisy, potrzeba radykalnych działań i odpowiedniej edukacji. Tylko to da nową jakość i społeczeństwo, które będzie mniej kosztowne dla państwa, bo będzie aktywne i zdrowsze - zaznaczył.

Przyjęty przez rząd projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z promocją prozdrowotnych wyborów konsumentów zakłada wprowadzenie opłat od alkoholu sprzedawanego w opakowaniach o objętości do 300 ml oraz słodzonych napojów.

Zgodnie z projektem przedsiębiorcy prowadzący sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży na podstawie zezwolenia będą zobowiązani do wniesienia opłaty związanej ze sprzedażą napojów alkoholowych o objętości nieprzekraczającej 300 ml.

Proponowana opłata wynosi 25 zł od litra stuprocentowego alkoholu sprzedawanego w opakowaniach o objętości do 300 ml. Przykładowo oznacza to 1 zł od 100 ml małpki wódki 40 proc., 2 zł od 200 ml małpki wódki 40 proc. i 88 gr od 250 ml małpki wina 14 proc.

Środki z opłaty trafią w 50 proc. do gmin, a w 50 proc. do NFZ na edukację, profilaktykę oraz świadczenia w zakresie opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień. Opłata będzie pobierana w momencie sprzedaży do sklepu (opłata dotyczy alkoholu przeznaczonego do spożycia poza punktem sprzedaży).

Projekt zakłada też wprowadzenie opłaty od napojów słodzonych. Opłata dzieli się ona na część stałą i zmienną. Opłata stała to 50 gr za litr napoju z dodatkiem cukru lub substancji słodzącej, dodatek 10 gr za litr napoju z dodatkiem substancji aktywnej (kofeina lub tauryna), opłata zmienna to 5 gr za każdy gram cukru powyżej 5 gram/100 ml - w przeliczeniu na litr napoju.

Dochody z opłaty od napojów słodzonych będą wpływać do NFZ i muszą być przeznaczone na działania o charakterze edukacyjnym i profilaktycznym oraz na świadczenia opieki zdrowotnej związane z utrzymaniem i poprawą stanu zdrowia świadczeniobiorców z chorobami rozwiniętymi na tle niewłaściwych wyborów i zachowań zdrowotnych, w szczególności z nadwagą i otyłością.

Obowiązek zapłaty opłaty ma spoczywać na podmiocie, który sprzedaje napój do punktu sprzedaży detalicznej. Obowiązek powstaje w momencie wprowadzenia sprzedaży, tj. przekazania do sklepu lub przesunięcia magazynowego do punktu sprzedaży detalicznej w przypadku sprzedaży własnej producenta. Opłatę wnosi się raz w miesiącu.

Z opłaty są całkowicie zwolnione napoje będące wyrobami medycznymi, zarejestrowanymi suplementami diety, żywnością specjalnego przeznaczenia medycznego, preparatami do początkowego żywienia niemowląt i wyrobami akcyzowymi.

Z opłaty stałej zwolnione są także napoje zawierające co najmniej 20 proc. soku owocowego, warzywnego lub owocowo-warzywnego oraz będące izotonikami zgodnie z rozporządzeniem Komisji UE nr 432/2012.

Projekt przewiduje także przekazywanie przez prezesa NFZ 117 mln rocznie na rzecz Funduszu Rozwoju Kultury Fizycznej, tj. na finansowanie zajęć szkolnych dla dzieci i młodzieży w ramach profilaktyki pierwotnej. W pierwszym roku działania ustawy kwota jest proporcjonalnie mniejsza i wynosi 87,8 mln zł.

Narodowa Strategia Onkologiczna na najbliższe dziesięć lat zakłada m.in. inwestycje w edukację, prewencję pierwotną i zdrowy styl życia. NSO ma doprowadzić do poprawy sytuacji kadrowej i jakości kształcenia w dziedzinie onkologii i poprawy skuteczności profilaktyki wtórnej. Zakłada również inwestycje w naukę i innowacje i poprawę organizacji systemu opieki onkologicznej poprzez zapewnienie pacjentom dostępu do najwyższej jakości procesów diagnostyczno-terapeutycznych oraz kompleksowej opieki.

Katarzyna Lechowicz-Dyl (PAP)

Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum