Astmę i przewlekły katar trzeba leczyć razem

Autor: PAP/Rynek Zdrowia • • 11 maja 2010 18:13

Istotnym, ale niedocenianym nawet przez lekarzy czynnikiem ryzyka rozwoju astmy może być przewlekły katar.

– Z wielu badań epidemiologicznych wynika jednoznacznie, że ponad 80 proc. chorych na astmę oskrzelową ma jednocześnie nieżyt nosa – mówił prof. Rafał Pawliczak z Katedry Alergologii, Immunologii i Dermatologii Uniwersytetu Medycznego w Łodzi podczas zakończonej niedawno w Wiśle Konferencji Szkoleniowej Polskiego Towarzystwa Alergologicznego (PTA).

Jednak znaczna większość chorych na astmę o tym nie mówi i nie uważa tego za problem. Skarżą się jedynie na duszności i niemożność podejmowania wysiłku fizycznego.

Tymczasem, zaznaczył ekspert, warto pamiętać, że u około 76 proc. pacjentów z astmą najpierw pojawia się właśnie alergiczny nieżyt nosa (ANN). To ogromnie ważna przesłanka dla lekarzy pierwszego kontaktu, aby zwrócili uwagę na te osoby, które dziś mają "zaledwie" ANN, ale w przyszłości pewnie zachorują na astmę.

Wszystkie duże, międzynarodowe badania epidemiologiczne pokazują, iż kraje, w których jest dużo przypadków ANN, mają także bardzo wysoki wskaźnik zachorowań na astmę. Pokazują również, że ANN zwiększa ryzyko tej groźnej choroby co najmniej trzykrotnie.

Skąd bierze się astma u chorych z nieżytem nosa? Dlaczego te choroby klinicznie i epidemiologiczne ze sobą współistnieją?

– Jest wiele różnych teorii na ten temat: że oddychanie przez usta, wymuszone zatkanym nosem, powoduje, iż powietrze wpadające do płuc jest nieoczyszczone i nieogrzane, zawierające alergeny, co powoduje rozwój astmy. Albo, że odpowiadają za to geny. Jest też teoria aspiracji wydzieliny z nosa – wyjaśniał Pawliczak. Jednak najwięcej, jak powiedział, przemawia za tym, że za obie choroby odpowiada zapalenie systemowe. Nos bowiem jest tylko miejscem, które sugeruje całemu organizmowi, że toczy się w nim proces zapalny.

Na potwierdzenie swych słów naukowiec przytoczył wyniki kilku badań na zwierzętach, które zdają się potwierdzać tę tezę. Między nimi znalazł się ciekawy i – zdaniem specjalisty – kontrowersyjny eksperyment, podczas którego sprawdzano, czy astmę oskrzelową oraz chorobę alergiczną można przeszczepić. Prowadzący go naukowcy wybrali do badania osoby czekające na przeszczep szpiku kostnego. Wszystkie one były zdrowe pod względem oddechowym. Dawcami szpiku byli zaś wyłącznie pacjenci z astmą lub alergicznym nieżytem nosa. Po przeprowadzeniu transplantacji i upływie kilku lat prawie 50 proc. biorców zachorowało na ANN lub astmę. W opinii alergologa wynika z tego, że zapalenie ma charakter systemowy.

Najnowsze badania dowodzą również, że im dłużej trwa nieżyt nosa, tym gorsze parametry wydechowe ma pacjent: widać wyraźnie, że to, co się dzieje w nosie, znajduje swoje odzwierciedlenie w oskrzelach. Proces zapalny w pierwszym miejscu dobrze koreluje z zapaleniem w drugim.

Profesor wspomniał również o związku między astmą a niealergicznym nieżytem nosa (NANN). Powołując się na wyniki badań dowodził, że ryzyko rozwoju astmy u osób z ANN jest 8 razy większe niż u osób zdrowych. To samo ryzyko u chorych na NANN wzrasta do 12 razy!

Specjalista podkreślał nie tylko wpływ kataru na rozwój astmy, ale także sytuację odwrotną. Tłumaczył, że nieżyt nosa ma duże znacznie w przebiegu astmy. U osób, u których choroby te współistnieją, częściej dochodzi do nasileń, ataków duszności i zapaści, częściej trzeba je hospitalizować, częściej chodzą na zwolnienia lekarskie. Zdaniem naukowca, warto zwrócić na to uwagę, nie tylko ze względu na jakość życia takich ludzi, ale także na znacznie większe koszty ich leczenia.

– Chorzy na ANN powinni być koniecznie badani pod kątem astmy. A u chorych z astmą oskrzelową należy zwracać szczególną uwagę na stan górnych dróg oddechowych –  nosa i zatok –  przekonywał alergolog. Nie wolno też lekarzom traktować kataru „po macoszemu". Astma i nieżyt nosa to wspólny proces zapalny, wspólna choroba. Należy zatem pamiętać, że także ich leczenie powinno być wspólne.

Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum