Endometrioza: dieta może wspomagać jej leczenie i łagodzić objawy Dieta pacjentki z endometriozą powinna koncentrować się m.in. na zmniejszeniu stanu zapalnego - wskazuje dietetyk kliniczny. Fot. Shutterstock

- Endometriozy nie da się wyleczyć dietą, ale można nią wspomagać jej terapię i niwelować towarzyszące jej objawy - mówi dietetyk kliniczny Nicola Szeja, doktorantka Śląskiego Uniwersytetu Medycznego.

  • Sposób odżywiania pacjentki z endometriozą powinien koncentrować się na zmniejszeniu stanu zapalnego, wzmocnieniu układu odpornościowego oraz optymalizacji gospodarki hormonalnej 
  • Sojusznikami w diecie kobiet z endometriozą są produkty o działaniu przeciwzapalnym
  • Jak ognia należy unikać żywności wysoko przetworzonej np. słodyczy

- Prawidłowa gospodarka hormonalna jest bardzo istotna w dążeniu do prawidłowej masy ciała - zaś jej nadmiar jest jednym z czynników ryzyka zarówno endometriozy, jak również występowania objawów jej towarzyszących. Racjonalne odżywanie ma także wpływ na kurczliwość mięśni gładkich, co jest bardzo istotne w przypadku endometriozy, ale także na łagodzenie objawów ze strony przewodu pokarmowego, tj. zaparcia, biegunki, wzdęcia, bolesne wypróżnianie się czy nudności, które mogą endometriozie towarzyszyć - wymienia mgr Nicola Szeja.

Nicola Szeja, dietetyk kliniczny
Nicola Szeja, dietetyk kliniczny

Sposób żywienia powinien być dobrany odpowiednio do zapotrzebowania energetycznego i zbilansowany pod względem zawartości składników odżywczych. Podstawą prawidłowego żywienia zarówno dla kobiet z endometriozą, jak i osób zdrowych, są „Zalecenia zdrowego żywienia” tzw. talerz zdrowego żywienia, opublikowany pod koniec 2020 r.  

- Wynika z nich m.in., że powinniśmy jeść więcej pełnoziarnistych produktów zbożowych, ryb i orzechów oraz warzyw, owoców i nasion roślin strączkowych. Warzywa - im bardziej kolorowe, im intensywniejsza jest ich barwa, tym więcej zawierają antyoksydantów, witamin i składników mineralnych. Tak samo jest z owocami, ale należy pamiętać, że w codziennej diecie powinno się znaleźć więcej warzyw niż owoców - zaznacza.

- Przyjmuje się, że niskie spożycie antyoksydantów zarówno przed, jak i po rozpoznaniu endometriozy, może być związane z występowaniem stresu oksydacyjnego. Antyoksydanty - od betakarotenu, przez witaminy C i E, po likopen czy glutation - wpływają w różny sposób na gospodarkę hormonalną. Oprócz regulacji tejże gospodarki, wzmacniają też układ immunologiczny i przede wszystkim działają przeciwzapalnie - wyjaśnia dietetyk kliniczny.

Kwasy tłuszczowe - tak, ale...

Zaleca, by antyoksydanty przyjmować w naturalnej formie. Witaminę E znajdziemy w olejach roślinnych, orzechach, pestkach czy zarodkach pszennych. Likopen w pomidorach - więcej niż w świeżych owocach znajduje się go w przetworzonych, np. w przecierze pomidorowym. Glutation w warzywach kapustnych czy awokado. Istotnym elementem diety są również kwasy tłuszczowe omega-3, których źródłem są tłuste ryby morskie, oleje roślinne, nasiona i orzechy, ale co ważne…

- Kwasy tłuszczowe omega-3 działają w organizmie przeciwzapalnie, a omega-6 - prozapalnie. Jeśli sięgamy np. po orzechy, które mają nam dostarczyć kwasów tłuszczowych, zwróćmy uwagę na stosunek omega-3 do omega-6 - im więcej omega-3, tym lepiej - wskazuje.

Składnikiem ważnym dla łagodzenia problemów ze strony układu pokarmowego, takich jak wzdęcia czy zaparcia, jest błonnik pokarmowy.

- Dla prawidłowego działania, czyli wspomagającego pracę jelit, błonnik potrzebuje bezwzględnie odpowiedniej ilości płynów w naszej diecie - minimum 1,5-2 litrów płynów, głównie wody mineralnej - podkreśla.

Wskazuje również na witaminę D, którą w Polsce powinniśmy suplementować w związku ze zbyt małą ilością promieni słonecznych, ale zanim to zrobimy - należy oznaczyć stężenie witaminy D w surowicy krwi.

- Największym źródłem witamy D są promienie słoneczne, gdyż jest syntetyzowana w skórze. Natomiast pokarmowe źródła witaminy D to oleje z wątroby ryb, czyli tzw. tran, tłuste ryby morskie, grzyby czy jaja. Również produkty fermentowane - kefir, jogurt, maślanka, ale też kiszonki - kapusta, ogórki, marchewki, rzodkiewki - są ważne ze względu na dostarczenie do naszych organizmów „dobrych bakterii”, które wpływają na układ pokarmowy, wspomagając jego pracę - tłumaczy dietetyk kliniczny Nicola Szeja.

Inni nasi sojusznicy w endometriozie

- Siemię lniane - ze względu na zawartość antyoksydantów oraz kwasów tłuszczowych omega-3, a przez to działanie przeciwzapalne.
- Imbir - działa przeciwzapalnie i rozkurczowo, a ponadto łagodząco w przypadku występowania nudności i wymiotów - można zrobić napar czy napój z imbiru.
- Owoce jagodowe - zawierają duże ilości błonnika pokarmowego oraz antyoksydantów.
- Pełnoziarniste produkty zbożowe, nasiona roślin strączkowych, orzechy, pestki, zielonolistne warzywa, kakao - jako źródła magnezu - bez którego nie funkcjonuje prawidłowo gospodarka hormonalna.
- W przypadku obfitych krwawień menstruacyjnych w endometriozie warto zadbać o żelazo w diecie, zmniejszając jednocześnie spożycie produktów ograniczających jego wchłanianie m.in. produktów mlecznych, herbaty czy kawy.
- Produkty bogate w cynk (chude mięso, grzyby, nasiona roślin strączkowych, orzechy i pestki) oraz selen (mięso, podroby, ryby, jaja, strączki czy pestki) - mają właściwości przeciwzapalne i wpływają korzystnie na układ immunologiczny.

Czego unikać w diecie przy endometriozie?

Produkty, które należy ograniczyć w diecie to przede wszystkim żywność wysokoprzetworzona: typu fast food, gotowe posiłki, słodycze, twarde margaryny kostkowe.

- Znajdziemy w nich konserwanty, wzmacniacze smaku, kwasy tłuszczowe typu trans i cukier, które stymulują wzrost prostaglandyn, odpowiedzialnych za skurcze mięśni gładkich oraz sprzyjają rozwojowi stanów zapalnych. Z kolei w przypadku czerwonego mięsa jest potwierdzone naukowo, że jego częste spożycie może zwiększać ryzyko rozwoju endometriozy - podaje.

Zachęca również do ograniczenia spożycia soli, nie tylko ze względu na ewentualne schorzenia układu sercowo-naczyniowego, ale również dlatego, że spożywamy jej zbyt dużo.

- Sól znajduje się w wielu produktach, gdzie się jej nie spodziewamy, dodatkowo często solimy potrawę w trakcie przygotowywania, a potem jeszcze dosalamy na talerzu - wskazuje Nicola Szeja i radzi, by zamienić sól na zioła i przyprawy, które oprócz smaku zawierają wiele substancji aktywnych.

Również spożycie alkoholu będzie wpływało na powstawanie stanu zapalnego w organizmie, co więcej związane będzie ze zwiększonym poziomem estrogenu. - Nadmiar alkoholu będzie obciążał wątrobę oraz zmniejszał jej możliwości eliminowania tego hormonu z organizmu - wyjaśnia.

W przypadku kawy i produktów zawierających kofeinę, m.in. napojów energetycznych, oraz soi - jak podaje Nicola Szeja - wyniki badań nie wskazują jednoznacznie, że należy je absolutnie wykluczać. Warto jednak zdawać sobie sprawę z tego, że ich spożycie może zwiększać stężenie estrogenu w organizmie.

- Najważniejsze jest to, że sposób żywienia w endometriozie ze względu na jej różnorodny przebieg kliniczny i współwystępowanie całego wachlarza objawów towarzyszących, powinien być zindywidualizowany - podkreśla.

Wypowiedzi dietetyka klinicznego mgr Nicoli Szeja pochodzą z wykładu ‘’Odpowiednia dieta wsparciem leczenia endometriozą’’ w ramach ‘’Śląskiego Tygodnia Świadomości Endometriozy. Terapia holistyczna - rozpoznanie empiryczne’’.

 

Podobał się artykuł? Podziel się!
comments powered by Disqus


BĄDŹ NA BIEŻĄCO Z MEDYCYNĄ!

Newsletter

Najważniejsze informacje portalu rynekzdrowia.pl prosto na Twój e-mail

Rynekzdrowia.pl: polub nas na Facebooku

Obserwuj Rynek Zdrowia na Twitterze

RSS - wiadomości na czytnikach i w aplikacjach mobilnych

POLECAMY W PORTALACH

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.