CHOROBY PŁUC

Terapie, profilaktyka, badania. Najnowsze doniesienia medyczne

  • PARTNER SERWISUpartner serwisu

Trwa program wczesnego wykrywania raka płuc. Kto może się zgłosić? Gdzie skorzystać?

OPRAC. ML • Źródło: RYNEK ZDROWIA/PACJENT.GOV.PL/PGRP.ORG

Trwa program wczesnego wykrywania raka płuc. Kto może się zgłosić? Gdzie skorzystać?
Badanie niskodawkową tomografią pozwala na wykrycie wczesnych stopni zaawansowania raka płuca. Fot. Shutterstock

Badanie niskodawkową tomografią pozwala na wykrycie wczesnych stopni zaawansowania raka płuca, a co za tym idzie wzrost odsetka wyleczeń i przeżyć. – wskazuje prof. Kowalski. Trwa Ogólnopolski Program Wczesnego Wykrywania Raka Płuca. Dla kogo jest przeznaczony?

Dodano: 01 lipca 2022, 11:41 Aktualizacja: 01 lipca 2022, 11:41
  • Aż 22 proc. Polaków to nałogowi palacze. W tej grupie są osoby, które próbowały na własną rękę zerwać z nałogiem, często nieskutecznie
  • Są też tacy, którzy palą, bo jak sami przyznają, lubią i nie zamierzają rzucać palenia
  • Rak płuca jest jednym z niewielu nowotworów, gdzie znamy tak silny czynnik sprawczy jakim jest palenie papierosów
  • Ogólnopolski Program Wczesnego Wykrywania Raka Płuca. Zakłada wykrycie nowotworu w początkowej fazie
  • Kto i gdzie może skorzystać? Znamy kryteria i placówki realizujące program

Rak płuca. Zagrożeni to głónie palacze

Najpierw rak atakuje miejscowo płuca. W Polsce w tak wczesnej fazie diagnozuje się zaledwie ok. 20 proc. przypadków (dane Krajowego Rejestru Nowotworów). To za mało, zwłaszcza że u tych pacjentów można zastosować optymalną terapię, dzięki której – jak wskazują onkolodzy – 75 proc. takich pacjentów przeżywa co najmniej 5 lat po rozpoznaniu choroby (w onkologii okres pięcioletniego przeżycia po diagnozie nowotworu ocenia się jako jego całkowite wyleczenie).

Problem dotyka palaczy.  Aż 95 proc. chorych to byli lub obecni palacze tytoniu. Jak w każdym nowotworze wpływ na rozwój tej choroby mają też czynniki genetyczne - informuje portal pacjent.gov.pl.

Objawy raka płuca na początku są bardzo skąpe lub wręcz ich brak. Zwykle są to:

  • kaszel
  • duszność
  • nawracające infekcje płucne
  • chrypka
  • ból
  • podwyższona temperatura
  • osłabienie
  • chudnięcie.

Chrypka wtedy, gdy są już przerzuty

Krajowy konsultant ds. onkologii prof. Maciej Krzakowski apeluje, by nie lekceważyć utrzymującego się, pomimo leczenia objawowego, kaszlu, zwłaszcza wtedy, gdy zauważymy zmianę charakteru kasłania. Ostrzega, że chrypka pojawia się najczęściej wówczas, kiedy zaczyna już dochodzić do przerzutów.

Niestety, duża część z palących Polaków, niezależnie do której grupy należą, zachoruje na raka płuca. Dlatego każda osoba nałogowo paląca tytoń powinna wykonać badania profilaktyczne w kierunku tego nowotworu – zauważa Polska Grupa Raka Płuca.

Osoby uzależnione od tytoniu często bardzo chcą i próbują rzucić nałóg, ale są niestety w tym osamotnione. Jak wynika z badania przeprowadzonego na grupie pacjentów, którzy zachorowali na raka płuca, będącymi jednocześnie osobami uzależnionymi od papierosów, tylko 4 proc. z nich zaproponowano pomoc w odejściu od nałogu palenia w trakcie procesu diagnostyki i leczenia. Osoba uzależniona, nawet jeśli bardzo tego chce, może nie dać rady samodzielnie, bez wsparcia, bez psychoterapii, na trwałe zerwać z nałogiem.

- Rak płuca jest jednym z niewielu nowotworów, gdzie znamy tak silny czynnik sprawczy jakim jest palenie papierosów. Około 90 proc. osób ze diagnozowanym rakiem płuca to byli i obecni palacze tytoniu, 10 proc. zaś to osoby, które nigdy nie paliły. Dlatego nie podejmowanie palenia lub jego najszybsze zakończenie może nas uchronić nie tylko przed rakiem płuca, ale innymi nowotworami zależnymi od tytoniu jak np. nerki, pęcherza moczowego, żołądka, przełyku, nowotwory regionu głowy i szyi – podkreśla prof. Dariusz M. Kowalski, prezes Polskiej Grupy Raka Płuca. 

"Rzucenie palenia mogłoby nawet w 90 proc. wyeliminować raka płuca, a na pewno sprawić, że rak płuca straciłby miano najbardziej zabójczego nowotworu. Jest to jednak myślenie życzeniowe i w świetle polskich realiów braku wsparcia dla nałogowych palaczy, właściwie kompletnie nierzeczywiste" - informuje PGRP.

Warto skorzystać. Program do końca 2023 roku

Rozwiązaniem problemu wysokiej śmiertelności raka płuca jest program  profilaktyczny – Ogólnopolski Program Wczesnego Wykrywania Raka Płuca. Zakłada wykrycie nowotworu w początkowej fazie. Co ciekawe program ten funkcjonuje już od kilku lat w Polsce, ale być może z powodu niedostatecznego nagłośnienia, zgłasza się do niego nadal niewiele osób.

Program polega na wykonaniu tomografii komputerowej z użyciem niskiej ale jednocześnie wystarczającej dla dokładnego zobrazowania płuc dawki promieniowania rentgenowskiego. Badanie wykonuje się bez dożylnego podania kontrastu, jest bezpieczne, bezbolesne i trwa kilka minut. 

- Badanie niskodawkową tomografią pozwala na wykrycie wczesnych stopni zaawansowania raka płuca, a co za tym idzie wzrost odsetka wyleczeń i przeżyć. – wskazuje prof. Kowalski.

Badanie skierowane jest do osób od 55 r.ż., które paliły lub palą nałogowo papierosy i mają wieloletni bagaż palenia tytoniu lub do osób od 50 r.ż., które mają dodatkowe czynniki ryzyka.

Program profilaktyczny w większości województw realizowany jest do jesieni 2023 roku, ale w kilku województwach kończy się z upływem 2022 roku, dlatego nie warto zwlekać z podjęciem decyzji.

Kto skorzysta: sprawdź, czy się kwalifikujesz

Zostaniesz skierowany na badanie, jeśli jesteś:

1) osobą w wieku 55–74 lat i:

  • palisz papierosy nałogowo – masz konsumpcję tytoniu większą lub równą 20 paczkolatom, palisz paczkę dziennie od 20 lat, palisz 2 paczki dziennie przez 10 lat
  • nie udało Ci się rzucić palenia na więcej niż 15 lat (dot. ostatniego okresu absencji);
    2) osobą w wieku 50–74 lat i:
  • palisz papierosy nałogowo – masz konsumpcję tytoniu większą lub równą 20 paczkolatom, palisz paczkę dziennie od 20 lat, palisz 2 paczki dziennie przez 10 lat
  • nie udało Ci się rzucić palenia na więcej niż 15 lat (dot. ostatniego okresu absencji);
    A ponadto:
  • z uwagi na wykonywany zawód byłeś narażony na działanie krzemionki, berylu, niklu, chromu, kadmu, azbestu, związków arsenu, spalin silników diesla, dymu ze spalania węgla kamiennego, sadzy
  • byłeś narażony na radon chorowałeś na raka płuca, chłoniaka, raka głowy i szyi lub raki zależne od palenia tytoniu, np. raka pęcherza moczowego
  • ktoś z Twojej bezpośredniej rodziny (pierwszego stopnia) miał raka płuca, chorujesz na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POChP) lub włóknienie płuc (IPF).

Lista placówek realizujących program:

  • Uniwersyteckie Centrum Kliniczne w Gdańsku
  • Białostockie Centrum Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie w Białymstoku
  • Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu
  • Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc
  • Świętokrzyskie Centrum Onkologii Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w Kielcach
  • Instytut Gruźlicy i Chorób Płuc

Badanie będzie polegało na wykonaniu niskodawkowej tomografii komputerowej. Tomografia nie jest badaniem obojętnym dla zdrowia, jednak w tym wypadku dawka potencjalnie szkodliwego promieniowania jest bardzo niska omówieniu wyników badania. 

Ogólnopolski Program Wczesnego Wykrywania Raka Płuca (WWRP) za pomocą Niskodawkowej Tomografii Komputerowej (NDTK) to połączenie prewencji wtórnej z pierwotną w celu poprawy świadomości dotyczącej raka płuca wśród społeczeństwa i personelu ochrony zdrowia, który jest współfinasowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego.

Szczegóły TU

 

 

 

Dowiedz się więcej na temat:
Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

    POLECAMY W PORTALU