Ważny test wrażliwości

Autor: Wojciech Włodarski • • 26 września 2013 11:28

Wokół istoty komercjalizacji jednostek ochrony zdrowia narosło wiele kontrowersji. Znając wagę tego procesu, jego nieodwracalność i związany z tym nowy reżim prawno-ekonomiczny, przy dokonywaniu zmiany systemowej zakładu, warto wykazać się daleko idącą ostrożnością, zapobiegliwością i profesjonalizmem.

Ważny test wrażliwości
Fot. Adobe Stock. Data Dodania: 16 grudnia 2022

Osią tych rozważań jest propozycja algorytmu postępowania władz publicznych oraz kierownictwa SPZOZ-u, w przypadku wystąpienia jednej z przesłanek art.

59 ustawy o działalności leczniczej.

Decyzja prawno-polityczna

Proces komercjalizacji SPZOZ-u, wbrew pozorom, nie jest zadaniem prostym i pozbawionym znacznych ryzyk właścicielskich oraz zarządczych.

Co prawda ustawodawca zliberalizował procedurę, zniósł też wcześniejsze wymagania biznesowe, nie zwolnił jednak właściciela i menedżera podmiotu leczniczego od odpowiedzialności prawnej (karnej, cywilnej) oraz politycznej za złe wyniki ekonomiczne zakładu nieprzygotowanego, a mimo to przekształconego w spółkę kapitałową.

Istnieją więc ważne powody, by zmianę w trybie art. 59 wspomnianej ustawy potraktować poważnie i przeprowadzić efektywnie, odważnie lub odpowiedzialnie z niej zrezygnować - pokrywając stratę(1).

Decyzja prawno-polityczna o zmianie formy prawnej placówki jest postawieniem hipotezy o pełnej zdolności nowo zarejestrowanej spółki do efektywnego funkcjonowania.

Punktem wyjścia powinna być jednak wskazówka o konieczności ustanowienia przez podmioty zaangażowane w zmianę, prawidłowej treści celów: właścicielskiego, zarządczego oraz społecznego.

Rzecz niby oczywista, ale samorządowcy oraz menedżerowie istotę tego fundamentalnego przekształcenia, często błędnie i niebezpiecznie, redukują do problemu umorzenia oraz dotacji, ignorując konieczność przeprowadzenia głębokiej sanacji zarządczej, na krótko w związku z tym osiągając dobre efekty zarządcze, ekonomiczne, społeczne i medyczne.

Redukcja ryzyka

Stosując zasadę redukcji ryzyka w trakcie zmiany, warto wykonać test wrażliwości zakładu na komercjalizację (TWK). Instrument ten powinien organowi właścicielskiemu oraz stanowiąco-kontrolnemu, odpowiedzieć na pytanie: Czy zakład został przygotowany do funkcjonowania jako spółka kapitałowa, a jeśli nie, to czy jest jeszcze czas i szansa na efektywne uruchomienie procesu sanacji? Co równie ważne, w przypadku generowania - pomimo zastosowania działań naprawczych - krytycznych parametrów ekonomicznych, TWK zawiera dyrektywę rezygnacji z ryzykownego w tym przypadku przekształcenia.

Test bazuje na dokumentach finansowych zakładu: ex post i ex ante. Na osi czasu badania należy ustanowić co najmniej 4 punkty pomiarowe; dwa historyczne: POO (punkt otwarcia okresu, np. 1 stycznia 2013 r.), PPD (punkt podjęcia decyzji - np. 31 czerwca 2013 r.), a także dwa pro forma: PDP (punkt dokonania przekształcenia) oraz PZO (punkt zamknięcia okresu - np. 13 grudnia 2013 r.).

Szybko i własnymi siłami

W wariancie minimalnym można wykonać badanie wskaźnikowe w czterech podstawowych działach: płynności, rentowności, zadłużenia i aktywności. Analiza wskaźników pozwoli nam uchwycić obecną i przyszłą sytuację zakładu, który przygotowywany jest do zmiany swojej formy prawnej.

Zaprezentowany wariant testu wrażliwości zakładu na komercjalizację jest standardem minimum, który na zlecenie podmiotu tworzącego może zostać wykonany przez administrację zakładu szybko i własnymi siłami. Należy jednak założyć i rekomendować, że przy tak trudnym zadaniu, na które decydują się często jednostki w złym położeniu ekonomicznym i zarządczym, TWK zostanie wzbogacony o inne, znacznie precyzyjniejsze instrumenty analizy(2).

1. Ewentualne działanie podmiotu tworzącego, podjęte w trybie art. 59 ust. 2 ustawy o działalności leczniczej po ustawowym terminie, jest co prawda contra legem, ale nie wiąże się z żadną konkretną sankcją karną. W ocenie autora daje to techniczną możliwość wydłużenia czasu potrzebnego na wykonanie testu wrażliwości zakładu na komercjalizację i podjęcie ostatecznej decyzji właścicielskiej. W rozważaniach pominięto problematykę likwidacji SPZOZ-u.

2. Szczególnie zalecanym badaniem dodatkowym jest kompleksowa analiza przepływów pieniężnych, zwłaszcza w pierwszym okresie działalności spółki, pamiętając, że dla dostawcy kapitału nowy podmiot niesie znacznie wyższy poziom ryzyka.

Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum