LJ | 23-06-2009 14:29

Najpierw była apteka...

Historia Warszawskich Zakładów Farmaceutycznych Polfa SA

Tradycje Polfy Warszawa SA sięgają roku 1824, kiedy to na terenie ogrodu Pałacu Krasińskich rozpoczyna działalność protoplasta tej spółki - Instytut Wód Mineralnych Sztucznych.

Początki fabryki farmaceutycznej Klawe datują się od 1860 roku, kiedy Henryk Klawe otworzył aptekę, a w 1868 roku laboratorium, w którym wytwarzał własne leki. We współpracy z innymi warszawskimi aptekarzami: Edwardem Gessnerem, Zdzisławem Rylem i Kazimierzem Wendą, rozpoczął produkcję leków na większą skalę. W bogatym asortymencie znalazły się surowice, materiały opatrunkowe, szczepionki i leki gotowe, co zrewolucjonizowało i przyspieszyło postęp na rynku leków, dotąd na ogół komponowanych w aptekach.

Fabryka stała się jednym z dostawców produktów leczniczych dla wojska w czasie I wojny światowej. Zyski z tego biznesu pozwoliły na dalszy rozwój i poszerzenie asortymentu. Część roślin i ziół na środki lecznicze pochodziło z własnej hodowli w majątku w Drwalewie i Lasopolu.

Spółka eksportowała również swoje produkty za granicę, na rynki Europy, Kanady i Bliskiego Wschodu.

Wiosna 1920 roku - w halach fabrycznych przemysłowej Woli, przy ulicy Karolkowej 22/24, trwa krzątanina przy przenoszeniu fabryki leków z placu św.

Aleksandra 10 (obecnie plac Trzech Krzyży). Wkrótce przylegające do hal inne budynki, w tym fabryka taśm gumowych i pasów transmisyjnych Adolfa Fabiana oraz zakład pasmanteryjny, zostaną wykupione i wejdą w skład wielkiej i nowoczesnej fabryki leków, należącej do aptekarskiej rodziny Klawe. Po wojnie, kiedy znacjonalizowano majątek, fabryka weszła w skład Warszawskich Zakładów Farmaceutycznych Polfa. Siedziba warszawskiej Polfy do dziś mieści się przy ulicy Karolkowej.

Własna synteza leków

Na początku 1939 roku firma wytwarzała m.in. 53 preparaty, opierając się na własnej syntezie, 57 surowic i szczepionek weterynaryjnych, 78 płynów iniekcyjnych.

Fabryka otrzymała także pozwolenie na produkcję insuliny, której technologię wytwarzania opracował zatrudniony w zakładach inżynier Eugeniusz Wertyporocha.

Po II wojnie światowej rodzina Klawe reaktywowała fabrykę farmaceutyczną.

Początkowo przedsiębiorstwo funkcjonowało jako zakład prywatny, mimo ustanowienia w nim tymczasowego zarządu państwowego. Ale już w 1948 roku zakład upaństwowiono, włączając go do Zjednoczonych Zakładów Przemysłu Farmaceutycznego.

W ciągu dwóch następnych lat zlikwidowane zostały także inne, prywatne przedsiębiorstwa farmaceutyczne.

W 1951 roku po raz pierwszy pojawia się nazwa firmy Warszawskie Zakłady Farmaceutyczne Polfa.

W pierwszych latach powojennych starano się odbudować fabrykę i wdrożyć do produkcji podstawowe produkty lecznicze.

Dekadę później nastąpił rozkwit fabryki. Modernizacja i automatyzacja wytwarzania pozwoliła na kilkukrotny wzrost produkcji leków. Można nimi było zastąpić zagraniczne odpowiedniki.

Miejsce na rynku

Obecnie warszawska Polfa zajmuje trzecie miejsce na rynku pod względem liczby sprzedawanych opakowań leków, a osiemnaste pod względem wartości, według danych za 2008 rok. - To wyraźnie pokazuje, że jesteśmy producentem leków najwyższej jakości, przy jednoczesnym zachowaniu niskiej ceny - stwierdza Maciej Głowacki, prezes Polfy Warszawa SA.

Zwraca uwagę na bardzo szeroki asortyment: - Produkujemy ponad 140 leków w różnych formach i dawkach.

Zakres terapeutyczny wytwarzanych przez Polfę leków obejmuje 11 z 14 grup leków według klasyfikacji ATC.

Największy udział w wartości sprzedaży spółki mają leki działające na układ oddechowy (25,3%), ośrodkowy układ nerwowy (19,8%), układ krwiotwórczy (16,8%) oraz na układ pokarmowy i metabolizm (12%).

Polfa Warszawa SA jest także liderem w obszarze leków okulistycznych na krajowym rynku - blisko 20% wszystkich tego rodzaju leków sprzedanych w ubiegłym roku w Polsce pochodziło z warszawskiej Polfy.

W ostatnich latach nastąpił spadek udziału w produkcji form stałych, m.in.

tabletek i kapsułek, na rzecz form iniekcyjnych, co wynika z rosnącego popytu na preparaty w fiolkach, ampułkach i ampułkostrzykawkach.

Przełom i zmiany własnościowe

Największy rozwój fabryki przypadł na lata 90. ubiegłego wieku. Z jednej strony zakład wymagał gruntownej reorganizacji, by zapewnić sobie konkurencyjną pozycję w branży, w nowych warunkach gospodarki rynkowej. To wymagało rozbudowy struktur odpowiedzialnych za promocję i marketing spółki, a także wprowadzenia stałego monitorowania rynku - pod względem zapotrzebowania na konkretne produkty lecznicze i oceny działań konkurencji.

Z drugiej strony należało poprawić warunki techniczne i dostosować proces produkcji leków do wymogów dobrej praktyki wytwarzania (GMP).

Następowały również zmiany własnościowe.

Od 2003 roku firma funkcjonuje jako jednoosobowa spółka Skarbu Państwa, a od 2004 roku wchodzi w skład Polskiego Holdingu Farmaceutycznego.

Obecnie trwa przygotowanie firmy do prywatyzacji.

Jednocześnie planowane są kolejne inwestycje, które mają umocnić pozycję firmy na rynku i uatrakcyjnić ją w oczach potencjalnego inwestora.

- Nakłady inwestycyjne mają w tym roku przekroczyć kwotę 23 mln złotych - ocenia prezes Głowacki i wymienia priorytety działań: rozwój asortymentu, odtworzenie wyeksploatowanych linii produkcyjnych, ugruntowanie warunków wytwarzania według standardów GMP, uzupełnienia sprzętu laboratoryjnego i kontrolno-pomiarowego oraz wprowadzenie nowych systemów informatycznych.

Rekord 2008 r.

Obecnie spółka ma ugruntowaną pozycję na rynku wytwórców leków generycznych - w ubiegłym roku zwiększyła przychody ze sprzedaży do rekordowego poziomu.

- Przychody netto ze sprzedaży, osiągnięte przez spółkę w 2008 roku, wyniosły ponad 336,2 mln złotych, a zysk netto przekroczył 26,6 mln złotych - nie ukrywa zadowolenia prezes Głowacki.

Dla porównania, w 2007 roku przychody netto ze sprzedaży wyniosły 289,9 mln złotych, a zysk netto 11,6 mln złotych.

- Rekordowa jest także osiągnięta w 2008 roku rentowność spółki na poziomie 7,9%, która w porównaniu z rokiem poprzednim wzrosła prawie dwukrotnie - dodaje prezes.

Blisko co piąty lek wyprodukowany w warszawskiej fabryce trafił na rynki zagraniczne (18% produkcji).

- W ubiegłym roku odnotowaliśmy wzrost wartości sprzedaży na rynkach zagranicznych - mówi prezes i wyjaśnia: - Było to możliwe dzięki zintensyfikowaniu obrotów z Rosją, Tunezją, Macedonią oraz Belgią. Przy czym Rosja stanowi największy zewnętrzny rynek zbytu leków Polfy, który w 2008 roku wyniósł 44% w ogólnej sprzedaży eksportowej.

Sprzedaż do państw Unii Europejskiej stanowiła ponad 25% sprzedaży eksportowej, głównie na Węgry, do Bułgarii i na Litwę.

Z historii firmy

  • 1824 - na terenie ogrodu Pałacu Krasińskich rozpoczyna działalność protoplasta Polfy Warszawa - Instytut Wód Mineralnych Sztucznych
  • 1860 - otwarcie apteki przez Henryka Klawe (1832-1926)
  • 1868 - utworzenie Laboratorium Chemiczno-Farmaceutycznego, działającego przy aptece
  • 1920 - laboratorium i fabryka leków zostają przeniesione do zakładów na ulicy Karolkowej. Synowie właściciela tworzą spółkę pod nazwą Towarzystwo Chemiczno-Farmaceutyczne d. Mgr Klawe S.A.
  • 1939 - pozwolenie na produkcję insuliny
  • 1945 - spółka zostaje reaktywowana po II wojnie światowej
  • 1948 - nacjonalizacja zakładów
  • 1951 - ustanowienie Warszawskich Zakładów Farmaceutycznych Polfa
  • 2003 - komercjalizacja zakładu i utworzenie jednoosobowej spółki Skarbu Państwa Warszawskie Zakłady Farmaceutyczne Polfa S.A.
  • 2004 - Polfa Warszawa, obok Polfy Tarchomin i Polfy Pabianice, wchodzi w skład Polskiego Holdingu Farmaceutcznego
  • 2008 - rozpoczął się proces prywatyzacji Polfy Warszawa S.A.