Opieka farmaceutyczna. Projekt rozporządzenia ws. pilotażu przeglądów lekowych

Autor: oprac. IB • Źródło: RCL, Rynek Zdrowia17 sierpnia 2021 18:33

Projekt rozporządzenia ministra zdrowia w sprawie pilotażu przeglądów lekowych opublikowany został we wtorek na stronie Rządowego Centrum Legislacji.

Opieka farmaceutyczna. Projekt rozporządzenia  ws. pilotażu przeglądów lekowych
Jednym z celów jest ograniczenie zjawiska wielolekowości Fot. Fotolia
  • Rządowe Centrum Legislacji opublikowało projekt rozporządzenia ministra zdrowia w sprawie pilotażu przeglądów lekowych
  • Celem jest m.in. sprawdzenie, czy przeglądy lekowe mogą być skutecznym narzędziem identyfikowania i ograniczania zjawiska wielolekowości
  • Proponuje się, by pilotaż objął przede wszystkim pacjentów w grupie wiekowej powyżej 60. roku życia stosujących równocześnie powyżej 10 leków, w tym przyjmujących głównie leki kardiologiczne
  • Następnie warto będzie rozważyć dalej idące poszerzanie usług opieki farmaceutycznej, np. o celowane grupy pacjentów z chorobami przewlekłymi, takimi jak np. cukrzyca, czy astma
  • Pilotaż będzie mogła realizować dowolna apteka ogólnodostępna (nie przewiduje się możliwości aplikowania przez podmioty prowadzące punkty apteczne) posiadająca minimalne zaplecze lokalowe
  • Zdefiniowana maksymalna liczba 75 farmaceutów dokonujących przeglądów lekowych u maksymalnie 1000 pacjentów, wydaje się być wystarczająco reprezentatywna do zaobserwowania określonych trendów - zauważa projektodawca

Celem wprowadzanego programu pilotażowego przeglądów lekowych prowadzonych w aptekach ogólnodostępnych jest: ocena zasadności objęcia tych przeglądów zakresem opieki farmaceutycznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 10 grudnia 2020 r. o zawodzie farmaceuty (Dz. U. z 2021 r. poz. 97), sprawdzenie jej skuteczności praktycznej w warunkach świadczenia opieki farmaceutycznej, określenie wartości klinicznej, wpływu na system opieki zdrowotnej, a w konsekwencji wypracowanie optymalnego modelu tej usługi jako świadczenia zdrowotnego - czytamy w uzasadnieniu do projektu.

Ograniczenie zjawiska wielolekowości. To jeden z celów pilotażu

Celem pilotażu jest osiągniecie również szeregu celów wtórnych, w tym np. sprawdzenie, czy przeglądy lekowe mogą być skutecznym narzędziem identyfikowania i ograniczania zjawiska wielolekowości.

Opieka farmaceutyczna w Polsce, po przemianach ustrojowych przełomu lat 80 i 90-tych w praktyce nie funkcjonowała. Dopiero w art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 10 grudnia 2020 r. o zawodzie farmaceuty przewidziano szereg działań, które będą podejmowane w aptekach ogólnodostępnych, stanowiących elementy składowe opieki farmaceutycznej w różnych jej wymiarach i formach.

Instytucja przeglądów lekowych oraz indywidualnych planów opieki farmaceutycznej będących wynikiem owych przeglądów jest pierwszym z elementów docelowego modelu funkcjonowania aptek ogólnodostępnych, wymagającym zweryfikowania ich działania w praktyce.

Projektowane rozwiązania, w dużej mierze opierają się na wzorcach brytyjskich. Konieczna jest jednak weryfikacja ich działania w polskich realiach, a przede wszystkim sprawdzenie, czy przeglądy lekowe (a tym samym opieka farmaceutyczna jako taka), może przynosić wymierne, oczekiwane efekty.

Pacjenci 60+, głównie kardiologiczni

Wydaje się być racjonalną propozycją, by projekt pilotażu przeglądów lekowych zaproponowany do wdrożenia w Polsce, objął przede wszystkim (choć nie wyłącznie) pacjentów w grupie wiekowej powyżej 60. roku życia stosujących równocześnie powyżej 10 leków, w tym przyjmujących głównie leki kardiologiczne, a przy tym pozbawionych możliwości zbalansowania ich liczby i w tym zakresie zracjonalizowania farmakoterapii.

Jeśli usługa przeglądów lekowych testowana w drodze projektowanego pilotażu wykaże efektywność identyfikacji problemów lekowych, pozwoli na wdrożenie odpowiednich zmian w farmakoterapii oraz poprawi jakości zdrowia u pacjentów, warto będzie rozważyć dalej idące poszerzanie usług opieki farmaceutycznej, np. o celowane grupy pacjentów z chorobami przewlekłymi, takimi jak np. cukrzyca, czy astma - czytamy w uzasadnieniu.

Program pilotażowy będzie realizowany w trzech etapach, na które składać się będą: etap organizacji, etap realizacji oraz etap ewaluacji programu pilotażowego.

Realizatorzy programu pilotażowego zostaną wyłonieni w ramach postępowania w sprawie zawarcia umowy o realizacje pilotażu przeglądów lekowych przeprowadzanego przez podmiot leczniczy prowadzony przez Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu.

Kto będzie mógł realizować pilotaż?

 Biorąc pod uwagę charakter postępowania, oraz wymóg, aby pilotaż realizowały apteki ze wszystkich województw, zarówno z terenów miejskich, jak i wiejskich, przedsięwzięcie będzie posiadało zasięg ogólnokrajowy. W ocenie projektodawcy wybór realizatorów pilotażu spośród podmiotów kandydujących powinien następować według zasady pierwszeństwa zgłoszeń.

Pilotaż będzie mogła realizować dowolna apteka ogólnodostępna (nie przewiduje się możliwości aplikowania przez podmioty prowadzące punkty apteczne) posiadająca minimalne zaplecze lokalowe (przede wszystkim możliwość wydzielenia w izbie ekspedycyjnej apteki przestrzeni zapewniającej minimum dyskrecji w rozmowie z farmaceutą) oraz w której zatrudniony jest farmaceuta posiadający stosowne merytoryczne przygotowanie do świadczenia opieki farmaceutycznej poprzez dokonywanie przeglądów lekowych.

Farmaceuta powinien orientować się w materii opieki farmaceutycznej, ponieważ jest to opieka specyficzna i dalej idąca niż standardowe usługi farmaceutyczne świadczone dotychczas w aptekach ogólnodostępnych.

75 farmaceutów, 1000 pacjentów

 Kandydat na osobę, która będzie wykonywać przeglądy lekowe u klienta danej apteki, musi posiadać wiedzę potwierdzoną stosownym dyplomem ukończenia studiów podyplomowych lub odpowiednią praktykę w przeprowadzaniu przeglądów lekowych uzyskaną zagranicą.

Planuje się przeprowadzenie niewielkiego w skali i stosunkowo niedługiego pilotażu, tak aby realnie wykonywana opieka farmaceutyczna w postaci przeglądów lekowych stała się zjawiskiem powszechnym w perspektywie 2-3 lat.

Zdefiniowana maksymalna liczba 75 farmaceutów dokonujących przeglądów lekowych u maksymalnie 1000 pacjentów, wydaje się być wystarczająco reprezentatywna do zaobserwowania określonych trendów - zauważa projektodawca.

Przewidziano rozwiązanie, zgodnie z którym farmaceuta zatrudniony w aptece wyznaczonej na realizatora programu pilotażowego, będzie osobiście kwalifikował pacjenta do udziału w pilotażu w charakterze uczestnika.

Etap realizacji pilotażu

W projekcie opisano w sposób szczegółowy przebieg wykonywania przeglądów lekowych w fazie II pilotażu – tj. fazie jego realizacji. Ponieważ w Polsce nie ma tradycji opieki farmaceutycznej, a tym samym brakuje wypracowanych w tym zakresie rozwiązań, projektowane przepisy oparte są na modelach funkcjonujących w innych krajach. Sama np. metodyka planu rozwiązania problemów lekowych pacjenta oparta jest na sprawdzonej w praktyce metodzie analitycznej powszechnie stosowanej w USA.

W aspekcie proceduralnym w projektowanym rozporządzeniu przewidziano przepisy regulujące współpracę wnioskodawcy-realizatora pilotażu (podmiotu prowadzącego aptekę ogólnodostępną), podmiotu leczniczego prowadzonego przez Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu, Narodowego Funduszu Zdrowia oraz wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego.

Na dwa ostatnie podmioty nałożono obowiązek potwierdzania określonych informacji dotyczących kandydujących aptek przez pryzmat spełniania warunków określonych w projektowanych przepisach. Warunki uczestnictwa zostały ustalone na minimalnym poziomie skomplikowania i obejmują, przede wszystkim, warunek posiadania umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia w przedmiocie realizacji recept na refundowane leki, wyroby medyczne i środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego, co jest wymogiem immanentnie związanym z przedmiotem i celami pilotażu.

Od kiedy wdrożenie przepisów?

W projekcie przewidziano szereg wskaźników realizacji projektu programu pilotażowego, które w ocenie projektodawcy zobrazują skuteczność przeglądów lekowych i samego pilotażu. Ewaluacja nastąpi na podstawie kart IPOF, w których oprócz informacji o pacjencie i jego dolegliwościach, zdiagnozowanych u pacjenta problemach lekowych, farmaceuta dokonujący przeglądu lekowego dokona oceny przebiegu pilotażu i jego efektów z punktu widzenia ww. wskaźników.

Przeprowadzenie pilotażu będzie finansowane ze środków budżetu państwa w części pozostającej w dyspozycji ministra właściwego do spraw zdrowia. Na ten cel przeznaczona jest kwota maksymalnie 150.000 zł.

Proponuje się aby projektowane rozporządzenie weszło w życie z dniem 20 września 2021 r.

DO POBRANIA

Dowiedz się więcej na temat:
Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum