NIK: MZ nie wywiązuje się z realizacji programu antynikotynowego

Autor: PAP/Rynek Zdrowia • • 13 września 2013 11:32

NIK negatywnie oceniła realizację przez resort zdrowia Programu Ograniczania Zdrowotnych Następstw Palenia Tytoniu w Polsce w latach 2010-2013. Według Izby. liczba palących nie zmieniła się, a nadzór państwa nad rynkiem wyrobów tytoniowych "faktycznie nie funkcjonował". Resort zdrowia podkreśla, że aby zwiększyć efektywność programu, potrzebne są większe nakłady.

NIK:  MZ nie wywiązuje się z realizacji programu antynikotynowego
Fot. Adobe Stock. Data Dodania: 16 grudnia 2022

Izba w raporcie opublikowanym na swojej stronie internetowej podkreśliła, że ocenia negatywnie realizację programu "antynikotynowego" i "wykonywanie innych zadań organów administracji centralnej, wynikających z ustawy antynikotynowej". 

Według NIK realizacja programu "nie przynosi oczekiwanych efektów". Jak podkreślono w raporcie, liczba osób palących w Polsce pozostaje niezmiennie na tym samym poziomie, a taka sytuacja powoduje straty w gospodarce narodowej i zwiększone wydatki z budżetu na leczenie chorób odtytoniowych, których wysokość znacznie przewyższa dochody budżetowe z podatku akcyzowego na wyroby tytoniowe. 

Jak pokazała kontrola NIK, "Minister Zdrowia nie wykorzystywał instrumentów nadzoru nad rynkiem wyrobów tytoniowych, w jakie został wyposażony przez ustawę antynikotynową, w wyniku czego nadzór państwa nad tym rynkiem faktycznie nie funkcjonował". 

Nie zostały osiągnięte także cele POZNPT, który określał kierunki działań oraz priorytetowe zadania w zakresie zwalczania zagrożeń zdrowia związanych z paleniem tytoniu. Powody to m.in.: niewyodrębnienie budżetu programu, brak rzetelnego monitoringu i ewaluacji określonych w nim zadań, brak funkcjonowania instrumentów zarządzania i koordynacji. 

Według NIK, realizację programu utrudniało jego niedofinansowanie. Izba przypomniała, że program miał być "finansowany z budżetu państwa w wysokości 0,5 proc. wartości podatku akcyzowego od wyrobów tytoniowych. "Sposób wyodrębnienia i przekazywania środków podmiotom odpowiedzialnym za wykonywanie zadań w ramach POZNPT nie został określony w przepisach ani w programie" - zwracają uwagę kontrolerzy.

Według Izby wydatki z budżetu państwa na realizację polityki antynikotynowej wynosiły ok. 1 proc. wysokości ustalonej w sposób przewidziany w ustawie antynikotynowej. W 2010 r. było to 1,046 tys. zł zamiast 87 181,5 tys. zł, a w 2011 r. - 915,5 tys. zł zamiast 91 320,8 tys. zł. 

Jak podkreślił NIK, poszczególne zadania i środki na ich wykonanie miał określać Główny Inspektorat Sanitarny, jednak, "nie dysponując środkami, nie miał możliwości powierzania zadań ani środków na ich wykonanie jednostkom współdziałającym, a Międzyresortowy Zespół Koordynacyjny, powołany w celu zapewnienia warunków optymalnej współpracy między resortami i instytucjami centralnymi uczestniczącymi w realizacji programu był faktycznie rzadko zwoływanym forum wymiany opinii uczestników Programu".

Rzecznik prasowy ministra zdrowia Krzysztof Bąk przyznał, że "realizacja POZNPT jest ograniczona dostępnością środków finansowych" i aby zwiększyć efektywność programu, potrzebne są większe nakłady. Jak wyjaśnił, ograniczenia dotyczą wszystkich zadań programu, w tym również monitoringu, ponieważ są to procedury kosztowne. Zapewnił jednocześnie o dużym zaangażowaniu w realizację programu pracowników Państwowej Inspekcji Sanitarnej, resortów współdziałających oraz organizacji pozarządowych. 

Jak poinformował, resort w uwagach do raportu wskazał NIK, że nie zgadza się z krytycznymi uwagami dotyczącymi zarządzania i Międzyresortowego Zespołu Koordynacyjnego. 

Dowiedz się więcej na temat:
Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum
    PARTNERZY SERWISU
    partner serwisu
    partner serwisu

    Najnowsze