Immunoterapia to jedyna forma leczenia, która ma charakter przyczynowy

Autor: Luiza Jakubiak • Źródło: Rynek Zdrowia04 stycznia 2023 14:05

W leczeniu alergii specjaliści mają do dyspozycji leczenie farmakologiczne które zmniejsza, a nawet przejściowo usuwa objawy alergii. Ale dysponują też immunoterapią alergenową, która wpływa na przyczynę alergii, a zatem ma charakter przyczynowy. Immunoterapia alergenowa polega ona na modyfikacji odpowiedzi immunologicznej na alergen, który powoduje objawy  i w jej efekcie wytwarza się tolerancja na określony czynnik - wyjaśnia prof. Marita Nittner-Marszalska.

Immunoterapia to jedyna forma leczenia, która ma charakter przyczynowy
Immunoterapia działa długoterminowo - podkreśla prof. Marita Nittner-Marszalska Fot. PTWP
  • Immunoterapia to zupełnie wyjątkowy sposób leczenia alergii, ponieważ dotyka jej przyczyny. Polega na modyfikacji odpowiedzi immunologicznej i wytworzeniu tolerancji na określony czynnik - mówi prof. Marita Nittner-Marszalska
  • Ta metoda jest zalecana przede wszystkim w alergiach wziewnych oraz w alergii na jad owadów błonkoskrzydłych tj. os, pszczół, szerszenie i trzmieli
  • Niestety immunoterapii dotychczas nie stosujemy szeroko w alergiach pokarmowych, np. w alergii na mleko, na orzeszki – dodaje, chociaż i w tych alergiach może znaleźć zastosowanie w najbliższej przyszłości

Immunoterapia działa długoterminowo

Jedną z metod leczenia alergii jest immunoterapia alergenowa. - Wyjątkowość tej metody polega na tym, że po odpowiednio długim, 3-5 letnim kursie leczenia, uzyskujemy tolerancję czynnika odpowiedzialnego za objawy alergii - mówi prof. Marita Nittner-Marszalska, specjalista alergolog z Katedry i Kliniki Chorób Wewnętrznych, Pneumonologii i Alergologi Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu, przewodnicząca Oddziału Dolnośląskiego Polskiego Towarzystwa Alergologicznego.

- Leczenie alergii jest kompleksowe. Podstawową rolę w leczeniu alergii odgrywa profilaktyka, unikanie kontaktu z alergenem, farmakoterapia i właśnie immunoterapia. Stosując leki jesteśmy w stanie czasowo zmniejszyć lub nawet usunąć objawy alergii. Jednak efekt leczenia farmakologicznego jest w alergii przejściowy, który trwa tak długo, jak długo podajemy lek. Natomiast wdrażając do leczenia immunoterapię, która wywołuje "przestrojenie" odpowiedzi immunologicznej na alergen powodując jego "akceptację" przez system immunologicznym, uzyskujemy długotrwały efekt. Ten efekt nie zanika pomimo zakończenia cyklu immunoterapii, nazywanego potocznie cyklem "szczepień" - dodaje prof. Nittner-Marszalska i wymienia zalety tej formy leczenia:

Głównymi cechami immunoterapii jest tzw. skuteczność aktualna, bieżąca, a więc już w trakcie jej stosowania zmniejsza się nasilenie objawów choroby i możliwa jest redukcja dawek  leków, ale bardziej istotną jej właściwością jest skuteczność długoterminowa. Ta ostatnia, polega właśnie na trwałości efektu leczniczego i utrzymywaniu się  poprawy pomimo zaprzestania podawania szczepionki.

Trzecią unikalną właściwością immunoterapii jest działanie prewencyjne – immunoterapia hamuje rozwój alergii. Dla przykładu pacjentowi z alergicznym nieżytem nosa, który otrzymuje immunoterapię, dajemy szansę zahamowania wystąpienia astmy, która jest u niego daleko bardziej prawdopodobna niż u każdego innego pacjenta.

Ta metoda jest zalecana przede wszystkim w alergiach wziewnych, czyli tych alergiach, które występują po ekspozycji na alergen dostający się do organizmu drogą układu oddechowego. Są to pyłki roślin, pyłki drzew, traw, chwastów, pleśni. Są to również alergeny całoroczne tzw. wewnątrzdomowe, a więc alergeny roztoczy. Alergenami wziewnymi są też alergeny sierści zwierząt.

I wreszcie immunoterapie jadem owadów zalecamy pacjentom z ciężkimi objawami alergicznymi po użądleniu przez owady, osy, pszczoły szerszenie i trzmiele. 

W tych wszystkich postaciach alergii możemy pacjentowi zaproponować bardzo skuteczne leczenie szczepionkami, które podajemy albo w formie iniekcji  podskórnych, albo roztworów lub tabletek podawanych podjęzykowo.

Bariery w stosowaniu immunoterapii

- Niestety immunoterapii dotychczas nie stosujemy szeroko w alergiach pokarmowych, np. w alergii na mleko, na orzeszki. Prowadzone są bardzo zaawansowane badania, które dobrze wróżą, jeśli chodzi o zastosowanie immunoterapii w najbliższej przyszłości. Będzie to immunoterapia doustna - mówi prof. Nittner-Marszalska.

- Nie możemy też stosować immunoterapii u pacjentów z alergią na leki. To duża grupa ciężko chorych, których nie jesteśmy w stanie odczulić w ten sposób. Jest też grupa pacjentów doświadczających pokrzywek czy alergicznych zmian skórnych. Tu również nie możemy stosować immunoterapii - dodaje.

W ocenie ekspertki czynnikiem ograniczającym w pewnym stopniu szerokie stosowanie immunoterapii są względy organizacyjne i merytoryczne.

Pierwszym z czynników ograniczających szerokie stosowanie szczepionek alergenowych są koszty leczenia.  Chodzi nie tylko o koszt samej szczepionki, ale i koszty pośrednie jak czas poświęcany na dojazd do lekarza, oczekiwanie po iniekcji pacjenta lub w wypadku dzieci pacjenta i jego opiekuna. Tego ostatniego obciążenia nie ma w przypadku immunoterapii podjęzykowej, którą może przyjąć w domu.

Druga kwestia to dostępność do szczepionek. Pewne typy szczepionek, np. sierści zwierząt: kota i psa, również szczepionki pleśniowe, są trudno osiągalne. Pozostałe bywają trudno dostępne okresowo.

- Trzeci element to jest dostępność do lekarza alergologa. Wydawałoby się, że sieć ośrodków alergologicznych jest bardzo gęsta, ale są obszary, w których dostęp do lekarza alergologa jest utrudniony - podkreśla alergolog.

Dodaje też, że barierą jest brak świadomości o istnieniu immunoterapii zarówno wśród niektórych pacjentów, jak i niektórych grup lekarzy, głównie podstawowej opieki zdrowotnej.

- Wydaje się, że nie wszyscy pacjenci są kierowani do lekarza alergologa albo leczenie  to jest proponowane pacjentom zbyt późno, w zaawansowanej postaci alergii  - mówi prof. Marita Nittner-Marszalska.

Dowiedz się więcej na temat:
Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum
    PARTNERZY SERWISU
    partner serwisu
    partner serwisu

    Najnowsze