Ustawa o działalności leczniczej. Długi szpitali pokryje budżet państwa? Jest projekt nowelizacji

Autor: oprac. IB • Źródło: Rzeczpospolita, Dziennik Gazeta Prawna, Rynek Zdrowia21 lipca 2021 12:45

Ustawa o działalności leczniczej. - Stratę szpitala wynikającą z niedoszacowania świadczeń pokryje budżet państwa - zakłada przygotowany w Senacie projekt noweli ustawy o działalności leczniczej.

Eksperci przewidują, że szpitale czeka lawinowy wzrost zadłużenia Fot. Szymon Jankowski/PTWP
  • Ustawa o działalności leczniczej. Senacka komisja ustawodawcza przygotowała projekt nowelizacji ustawy, w którym zakłada, że stratę SPZOZ wynikającą z niedoszacowania świadczeń pokryje budżet państwa
  • Celem projektu jest dostosowanie ustawy o działalności leczniczej do wyroku Trybunału Konstytucyjnego, w myśl którego moc prawną stracił przepis zobowiązujący samorządy do pokrycia straty finansowej netto szpitali za zakończony rok obrotowy, jeśli straty te wynikają z niedoszacowania świadczeń. Jeżeli strata jest wynikiem złego zarządzania, to nadal mają ten obowiązek
  • TK odroczył skutek prawny wyroku o 18 miesięcy, ale resort zdrowia ustawy nie zmienił, choć eksperci podkreślają, że jest to konieczne. Problemem jest precyzyjne określenie zakresu zobowiązania samorządu, które pozostało w mocy

Jak podaje „Dziennik Gazeta Prawna” głównym celem projektu opracowanego przez senacką komisję ustawodawczą jest dostosowanie tej ustawy (Dz.U. z 2021 r. poz. 711) do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 20 listopada 2019 r. (sygn. akt K 4/17).

Ustawa o działalności leczniczej. MZ: nie ma luki prawnej. Eksperci uważają inaczej

Przypomnijmy, że 29 maja br. w związku z orzeczeniem TK moc prawną stracił art. 59 ust. 2 ustawy o działalności leczniczej, który zobowiązuje samorządy do pokrycia straty finansowej netto szpitali za zakończony rok obrotowy. Szpitale, dla których organami założycielskim są samorządy, zadłużają się ze względu na zbyt niskie wyceny świadczeń zdrowotnych - NFZ płaci za nie mniej, niż wynoszą ich rzeczywiste koszty.

TK odroczył skutek prawny wyroku o 18 miesięcy, ale w ocenie Ministerstwa Zdrowia wygaśnięcie przepisu dotyczącego pokrywania strat szpitali przez samorządy nie powoduje luki prawnej. Resort ustawy zatem nie zmienił, choć wielu ekspertów podkreślało, że jest to konieczne.

- Ministerstwo Zdrowia miało półtora roku na stworzenie nowych przepisów, ale tego nie zrobiło. Stawia nas to w sytuacji pata prawnego. Wyrok TK jest zakresowy, co oznacza, że przepis jest niezgodny z konstytucją w pewnym zakresie. Ministerstwo stoi na stanowisku, że jeżeli zadłużenie samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej wynika z nieadekwatnej wyceny świadczeń, to samorząd jako organ założycielski nie musi pokrywać straty. Jeżeli zaś jest wynikiem złego zarządzania, to nadal ma ten obowiązek - mówił „Rzeczpospolitej” Marek Wójcik ze Związku Miast Polskich.

Jak precyzyjnie rozdzielić zakres zobowiązań samorządów?

Jak wskazywał dr Tomasz Zalasiński z kancelarii DZP Domański Zakrzewski Palinka, samorząd ma zatem obowiązek pokrycia straty netto, do której nie odnosi się wyrok TK. Problemem jednak jest to, w jaki sposób precyzyjnie określić zakres zobowiązania samorządu, które pozostało w mocy.

Jak zauważył na łamach „Rzeczpospolitej” dr Zalasiński, wyrok TK nie odnosi się także do art. 59 ust. 1 ustawy o działalności leczniczej, co oznacza, że SPZOZ w dalszym ciągu będzie odpowiedzialny za pokrycie całości straty netto, niezależnie od przyczyn jej powstania. W jego ocenie niewykonanie wyroku TK doprowadzi zapewne w najbliższych latach do lawinowego wzrostu zadłużenia szpitali.

Krzysztof Strzałkowski, przewodniczący Komisji Zdrowia Sejmiku Województwa Mazowieckiego dodał, że spowoduje to lawinowe pogorszenie się sytuacji placówek wykonujących świadczenia najsłabiej finansowane, np. z zakresu psychiatrii.

W jego ocenie przykładem może być Szpital w Tworkach, jeden z największych szpitali w kraju, który bez kilku milionów złotych pokrycia ujemnego wyniku finansowego z budżetu województwa mazowieckiego nie ma żadnych szans na odzyskanie płynności finansowej.

Ponadto, jak zauważył Strzałkowski, jeśli wierzyciele nie wstrzymują na razie usług żywienia czy sprzątania, to dzieje się tak tylko dlatego, że liczą na uzyskanie tej płatności od samorządu.

"Wprowadzenie reformy niezbędne, ze względu na sytuację finansową szpitali"

Podczas webinarium pt. „Restrukturyzacja szpitali” zorganizowanego w maju przez Pracodawców RP, wiceminister zdrowia Sławomir Gadomski zapewnił, że Ministerstwo Zdrowia przedstawi wkrótce koncepcję reformy polskiego szpitalnictwa.

- Podczas spotkania ustalono, iż nie dojdzie do centralizacji szpitalnictwa. Reforma ma się skupić na powołaniu Agencji Rozwoju Szpitali, która z jednej strony zadba o restrukturyzację placówek w najgorszej sytuacji finansowej, a z drugiej o rozwój tych w dobrej kondycji - poinformowali nas wówczas Pracodawcy RP.

Przypomnijmy, że szpitale zostaną podzielone (według ich sytuacji finansowej) na kategorie od A - dla najlepszych do D - dla najsłabszych. Zmieni się też dotychczasowa sieć szpitali i zasady ich finansowania.

Jak przekonywał Gadomski, wprowadzenie reformy jest niezbędne, ze względu na sytuację finansową szpitali. Obecne zadłużenie sięga kilkunastu miliardów złotych, a zobowiązania wymagalne wynoszą ok. 2 mld zł.

"Profesjonalny i scentralizowany system nadzoru nad planami restrukturyzacji"

- Chcielibyśmy, żeby polityka w zakresie zabezpieczenia świadczeń, rozwoju, optymalnego dostosowania do potrzeb zdrowotnych i planów transformacji była spójna, tj. aby wszystkie podmioty działające na danym terenie, szły w jednym kierunku, umiały współpracować i koordynować swoje działania - powiedział podczas webinarium Sławomir Gadomski.

- To, co na pewno chcemy osiągnąć, to utworzenie profesjonalnego, scentralizowanego systemu nadzoru nad planami restrukturyzacji, nad systemową restrukturyzacją. W tym celu chcielibyśmy powołać Agencję Rozwoju Szpitali, której zasadniczym celem będzie zapewnienie rozwoju sektora szpitalnictwa oraz wspieranie restrukturyzacji szpitali - podkreślał wiceminister zdrowia.

 

Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum