Składka zdrowotna i ulgi z Polskiego Ładu. ZUS odpowiada na wątpliwości m.in. medyków

Autor: WOK • Źródło: Rynek Zdrowia20 maja 2022 06:00

Po wprowadzeni Polskiego Ładu, od początku 2022 r. zmieniły się zasady wyliczania składki zdrowotnej płaconej przez prowadzących własną działalność. Kwestia ta nadal budzi duże zainteresowanie, dlatego ZUS, m.in. w ramach webinariów, odpowiada na najczęściej zadawane pytania.

Składka zdrowotna i ulgi z Polskiego Ładu. ZUS odpowiada na wątpliwości m.in. medyków
Składki odprowadzane do ZUS nadal budzą wiele emocji Fot. PAP/Rafał Guz
  • Wśród prowadzących własną działalność są także pracownicy ochrony zdrowia, w tym lekarze i pielęgniarki
  • Dlatego publikujemy najważniejsze wnioski z majowego webinarium*, na którym przedstawiciel ZUS wyjaśniał, między innymi najważniejsze zasady wyliczania składek zdrowotnych
  • Z kolei w przypadku składki na ubezpieczenie społeczne wprowadzone zostały ulgi preferencje dla rozpoczynających własną działalność 
  • To ważne, ponieważ wraz z prognozowanym na 2023 rok podniesieniem przeciętnego wynagrodzenia, wzrośnie też wysokość składki na ubezpieczenie społeczne

Składka na ubezpieczenie zdrowotne. Najważniejsze zasady

Od początku 2022 r. składka na ubezpieczenie zdrowotne zależna jest od wybranej - przez osobę prowadzącą działalność - formy opodatkowania dla tego źródła przychodów, o których mowa w przepisach ustawy o PIT lub ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Dotyczy to więc osób prowadzących działalność gospodarczą, opodatkowanych:

  • Na zasadach ogólnych (według tzw. skali podatkowej lub podatkiem liniowym)
  • Zryczałtowanym podatkiem od przychodów ewidencjonowanych
  • Kartą podatkową

Obliczanie wysokości składki zdrowotnej. Opodatkowanie na zasadach ogólnych:

  • Zgodnie z ogólną zasadą stopa procentowa składki wynosi 9 proc. od dochodu (przy opodatkowaniu według skali)
  • Osoby opodatkowanie na zasadach ogólnych, ale opłacające podatek dochodowy w formie podatku liniowego stopa procentowa składki zdrowotnej wynosi 4,9 proc. od dochodu
  • UWAGA! Miesięczna wysokość składki nie może być niższa niż kwota ustalona jako 9 proc. minimalnego wynagrodzenia. W przypadku, gdy składka jest niższa od tej kwoty, należy podnieść składkę zdrowotną do tej właśnie wysokości - wraz z podstawą wymiaru składek, którą podnosi się do minimalnego wynagrodzenia.

W 2022 r. ta podstawa wynosi 3 010 zł, czyli najniższa składa zdrowotna to obecnie 270,90 zł.

Obliczanie miesięcznej podstawy wymiaru składki zdrowotnej

  • Miesięczna podstawa wymiaru składki zdrowotnej dla przedsiębiorców opodatkowanych na zasadach ogólnych ustalana jest od dochodu uzyskiwanego z działalności gospodarczej w miesiącu poprzedzającym miesiąc, za który opłacana jest składka.
  • Miesięczna podstawa wymiaru składki zdrowotnej nie może być jednak niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia
  • Miesięczny dochód ustalany jest w następujący sposób:
    a. Dochód za pierwszy miesiąc jest wyliczany jako różnica między osiągniętymi przychodami a poniesionymi kosztami uzyskania tych przychodów w rozumieniu ustawy o PIT
    b. Dochód ustalany w powyższy sposób jest pomniejszany o kwotę składek na ubezpieczenie: emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe - opłacone w tym miesiącu, jeżeli nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.

Składka zdrowotna przedsiębiorców opodatkowanych ryczałtem

Miesięczna podstawa wymiaru składki zdrowotnej przedsiębiorców opodatkowanych ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych jest zryczałtowana oraz uzależniona od wysokości uzyskanych przychodów z działalności gospodarczej i wynosi:

  • 60 proc. miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale roku poprzedniego, włącznie z wypłatami z zysku, jeśli przychody z działalności gospodarczej nie przekroczyły od początku roku 60 000 zł
  • 100 proc. przeciętnego wynagrodzenia, jeżeli przychody z działalności gospodarczej przekroczyły od początku roku 60 000 zł, ale nie były wyższe niż 300 000 zł
  • 180 proc. przeciętnego wynagrodzenia, jeżeli przychody z działalności gospodarczej przekroczyły 300 000 zł

Dopłata do składki

Po zakończeniu roku - w terminie miesiąca od upływu terminu złożenia zeznania podatkowego (o którym mowa w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne) - przedsiębiorca opodatkowany ryczałtem dopłaca kwotę stanowiącą różnicę między roczną składką zdrowotną ustaloną od rocznej podstawy wymiaru a sumą składek wpłaconych za poszczególne miesiące.

W miesiącu, w którym zostały przekroczone kwoty przychodu 60 000 lub 300 000 zł płatnik nie koryguje rozliczeń na poprzednie miesiące. Rozliczenie składki rocznej nastąpi po roku, w dokumentach rozliczeniowych składanych za luty kolejnego roku.

Ubezpieczenie społeczne. Będzie podwyżka?

Oprócz składki zdrowotnej, prowadzący własną działalność gospodarczą odprowadzają do ZUS także:

  • Składkę na ubezpieczenie społeczne (w tym emerytalne, rentowe, chorobowe oraz wypadkowe)
  • Składkę na Fundusz Pracy.

Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne stanowi kwota nie niższa niż 60 proc. prognozowanego przeciętnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego, przyjętego do ustalenia kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek.

Przypomnijmy, że obecnie najniższa składka składka na ubezpieczenie społeczne wynosi 1 211,28 zł. Jednak, jak podała „Rzeczpospolita”, w 2023 roku przedsiębiorcy miesięcznie mogą zapłacić w ramach tej składki 1 398,84 zł, czyli o 187,56 zł więcej.

Wzrost wynika ze wskaźników, jakie Ministerstwo Finansów przesłało do Rady Dialogu Społecznego. Resor finansów prognozuje wzrost przeciętnego wynagrodzenia w przyszłym roku do 6 839 zł. A właśnie od niego są liczone zryczałtowane składki płacone przez prowadzących działalność gospodarczą.

Tym bardziej warto pamiętać o ulgach przysługujących osobom, które dopiero rozpoczynają wykonywanie własnej działalności.

Kiedy zaczynasz działalność pamiętaj o ulgach

Podczas majowego webinarium Roman Ciupa z Wydziału Obsługi Klientów Oddziału ZUS we Wrocławiu przypominał, że przy opłacaniu składek na ubezpieczenie społeczne prowadzący własną działalność gospodarczą mogą skorzystać z dwóch rodzajów ulg:

  • Ulga na start - 6 miesięcy
  • Składki preferencyjne - 24 miesiące

Prawo do korzystania z powyższych ulg mają osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych, które:

  • Nie prowadzą lub w ciągu ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych przed dniem rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej nie prowadziły pozarolniczej działalności gospodarczej
  • Nie wykonują działalności gospodarczej na rzecz byłego pracodawcy, u którego przed dniem rozpoczęcia działalności gospodarczej w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym wykonywały - w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy - czynności wchodzące w zakres działalności gospodarczej.

Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne dla tych osób stanowi zadeklarowana kwota, jednak nie niższa niż 30 proc. minimalnego wynagrodzenia. Od 1 stycznia 2022 r. podstawa ta wynosi 903 zł, czyli 30 proc. kwoty minimalnego wynagrodzenia, tj. 3 010 zł.

* Większość podanych w tekście informacji pochodzi z prezentacji przedstawionej 11 maja 2022 r. podczas webinarium „Własna firma - co ze składkami społecznymi? Co ze składką zdrowotną? Najczęściej zadawane pytania”.

Dowiedz się więcej na temat:
Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum