Katarzyna Rożko/Rynek Zdrowia | 17-11-2015 06:15

Nieubezpieczeni muszą zapłacić, ale komornikiem straszyć nie trzeba

Oddziały NFZ analizują dziesiątki tysięcy przypadków, w których system eWUŚ identyfikuje pacjentów, jako tych bez potwierdzonego prawa do bezpłatnych świadczeń. Potem jeszcze setki decyzji administracyjnych i Fundusz wystawia nieubezpieczonym rachunki na kwotę prawie 8 mln zł w skali kraju.

Należności za świadczenia opieki zdrowotnej mogą zostać rozłożone na raty. Fot. Shutterstock

Dobra wiadomość to ta, że odzyskana kasa wraca do budżetu Funduszu i jest przeznaczona na finansowanie świadczeń...

Od 1 stycznia 2013 r. do 30 września br. w NFZ wydano 6 416 decyzji administracyjnych na kwotę prawie 8 mln zł dotyczących zwrotu kosztów świadczeń udzielonych osobom nieuprawnionym do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Jak przypomina Sylwia Wądrzyk, p.o. rzecznika prasowego NFZ, zgodnie z art. 50 ust. 18 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 581, z późn. zm.), który wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2013 r., jeśli świadczenie zostało udzielone na rzecz osoby, której nie przysługiwało prawo do korzystania ze świadczeń, osoba jest zobowiązana do uiszczenia (zwrotu) jego kosztów.

- Od 1 stycznia 2013 r. do 30 września br. w NFZ wydano 6 416 decyzji administracyjnych w tej sprawie na kwotę 7 mln 901 tys. zł. Z danych Funduszu wynika, że najwięcej takich decyzji wydano w oddziale dolnośląskim - 831, na kwotę 804,12 tys. zł. Najmniej decyzji wydano w oddziale świętokrzyskim - 113, na kwotę 255,88 tys. zł  - informuje Rynek Zdrowia rzecznik Funduszu.

Pieniądze wracają i idą na zdrowie
Podkreśla też, że środki finansowe z tego tytułu ''wracają'' do systemu opieki zdrowotnej i są przeznaczane wyłącznie na finansowanie świadczeń. Jednak zanim oddziały wojewódzkie NFZ podejmą jakiekolwiek decyzje administracyjne w tym zakresie - jak zapewnia - każda sprawa jest starannie wyjaśniana z właściwymi instytucjami i samymi pacjentami.

Przed wszczęciem postępowania administracyjnego o zwrot kosztów leczenia, w każdym przypadku oddziały NFZ przeprowadzają weryfikację danych w ZUS, KRUS lub w innych podmiotach zobowiązanych bądź do zgłoszenia do ubezpieczenia, bądź do przekazania takiego zgłoszenia. Służą także pomocą pacjentom i informują w jaki sposób uzyskać tytuł do ubezpieczenia.

- Jeśli sytuacja ekonomiczna pacjenta nie pozwala na jednorazową spłatę należności, dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu może umorzyć w całości albo w części spłatę należności lub rozłożyć ją na raty dogodne dla pacjenta - wyjaśnia Sylwia Wądrzyk.

Są ugody i raty
Jeśli pacjent w ciągu 14 dni nie odwoła się od decyzji administracyjnej, ma 14 dni do zapłaty za świadczenie.

- Po tym terminie, gdy nie zapłaci Funduszowi, dostaje upomnienie. Jeśli w dalszym ciągu nie zapłaci, tytuł wykonawczy przesyłany jest do Urzędu Skarbowego i windykacją zajmują się poborcy skarbowi. Oddział podpisuje również ugody, gdzie pacjenci płacą w systemie ratalnym - mówi informuje Rynek Zdrowia Joanna Mierzwińska, rzecznik Dolnośląskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ, który wydał do 12 listopada najwięcej decyzji administracynych w całym kraju, bo 891.

Nakładają one obowiązek zwrotu kosztów uzyskanych świadczeń opieki zdrowotnej na kwotę 844 tys. zł.

- Z tego tytułu do Funduszu wypłynęło 164,4 tys. zł. Największa dzyskana kwota do tej pory to 4 888 zł. Najmniejsza zapłacona kwota to 119,60 zł - podaje Joanna Mierzwińska.

Do 30 września 2015 r. w Małopolskim Oddziale NFZ zostało zidentyfikowanych 35 372 pacjentów, którzy w okresie od 1 stycznia 2013 r. do 31 marca 2015 r. korzystali ze świadczeń opieki zdrowotnej, a nie mieli potwierdzonego prawa do świadczeń opieki zdrowotnej.

Na podaną liczbę pacjentów składa się 14 975 pacjentów, dla których wartość udzielonych świadczeń przekracza 100 zł (Fundusz nie dochodzi zwrotu za świadczenia poniżej 100 zł). Kwota, na którą zostały zrealizowane świadczenia w przypadku osób, które nie miały do nich uprawnień to 869 918, 62 zł. Do 30 września z tego tytułu do kasy NFZ wpłynęło 108 643,95 zł.

- Najwyższa kwota w wydanych do tej pory decyzjach to 61 203, 08 zł, najczęstsze - do ok. 1 000 zł. Większość wpłat odbywa się po wydaniu decyzji. Przede wszystkim dokładamy starań, aby osoba, której dotyczy problem mogła przedstawić potwierdzenie ubezpieczenia, a jeśli dojdzie do konieczności  zwrotu kosztów leczenia, odbywa się to zgodnie z procedurą - mówi Aleksandra Kwiecień, rzecznik oddziału Funduszu w Krakowie.

Media podgrzewają atmosferę pokreślając w tytułach, że NFZ wyśle po należności komorników, ale jak podaje Aleksandra Kwiecień - windykacja poprzez komornika jest ostatecznością.

Bez ubezpieczenia, bo niedoinformowani
W Śląskim Oddziale Wojewódzkim NFZ podjęto czynności wyjaśniające w stosunku do 15 505 pacjentów, którzy w systemie eWUŚ zostali wykazani jako osoby nieubezpieczone

- Na dzień 30 września 2015 r. do wszczęcia postępowania administracyjnego zostało zakwalifikowanych 1 421 osób. Wartość spraw to 2 932 214,68 zł, a średnia kwota podlegająca windykacji to 1 938,65 zł - wylicza Małgorzata Doros, rzecznik prasowy Śląskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ w Katowicach.

Dodaje, że obserwacji urzędników śląskiego oddziału Funduszu wynika, że utrata statusu ubezpieczeniowego to często efekt niedostatecznej świadomości o istnieniu takiego obowiązku.

- W związku z tym Śląski OW NFZ prowadzi m.in. cykliczne akcje skierowane do studentów. Celem naszych spotkań i prelekcji prowadzonych na uczelniach jest przekazanie istotnych informacji o konieczności weryfikacji swojego statusu ubezpieczeniowego - podaje Małgorzata Doros.