Co zmieni ustawa o jakości w opiece zdrowotnej i bezpieczeństwie pacjenta?

Autor: Tekst zewnętrzny • Źródło: Artykuł dostarczony przez FORMEDIS Medical Management & Consulting20 sierpnia 2021 07:39

W lipcu do konsultacji publicznych trafił długo wyczekiwany projekt ustawy o jakości w opiece zdrowotnej i bezpieczeństwie pacjenta. Projektowana ustawa ma wejść w życie 1 stycznia 2022 r. Z zapowiedzi Ministra Zdrowia Adama Niedzielskiego wynika, że to właśnie jakość świadczonych usług zdrowotnych ma stanowić główny warunek uzyskania umowy z NFZ oraz mieć wpływ na wysokość finansowania w lecznictwie szpitalnym. Jakość ma być mierzona poprzez wskaźniki odnoszące się do trzech głównych obszarów: klinicznego, konsumenckiego i zarządczego.

Fot. Unsplash.com

Projekt Ustawy przedstawia założenia zasad funkcjonowania systemu jakości w opiece zdrowotnej, na który ma się składać pięć głównych elementów:

  • obowiązkowa autoryzacja – uzyskanie autoryzacji ma stanowić warunek uzyskania finansowania ze środków publicznych na leczenie szpitalne. W zakresie oceny autoryzacji znajdą się wymogi określone w rozporządzeniach o świadczeniach gwarantowanych, odnoszących się do zakresu działalności danego podmiotu oraz prowadzony w szpitalu system zapewnienia jakości i bezpieczeństwa. Autoryzacji będą udzielały Wojewódzkie Oddziały NFZ na okres 5 lat (lub rok w przypadku autoryzacji warunkowej) – po odbyciu wizyty autoryzacyjnej. Warunkiem uzyskania autoryzacji będzie spełnienie wszystkich określonych kryteriów (lub min. 95% w przypadku autoryzacji warunkowej);
  • wewnętrzny system jakości i bezpieczeństwa w szpitalu – każdy szpital zostanie zobowiązany do prowadzenia systemu jakości, który ma zawierać m.in. zarządzanie ryzykiem, opracowanie standardów procesów postępowania (SOP) oraz monitorowanie i zgłaszanie niezgodności, a także obowiązkowe zgłaszanie zdarzeń niepożądanych do NFZ. Zdarzenia niepożądane będą mogły być zgłaszane także anonimowo, a ich zgłoszenie nie będzie stanowić podstawy do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, postępowania w sprawie o wykroczenie lub postępowania karnego względem personelu medycznego – z wyjątkiem czynów popełnionych umyślnie. Ponadto każdy podmiot posiadający autoryzację będzie zobowiązany do przeprowadzania badań satysfakcji pacjentów na podstawie opracowanych przez NFZ kwestionariuszy i sporządzania na ich podstawie raportów jakości, które następnie mają być publikowane na stronie internetowej podmiotu;
  • fakultatywna akredytacja – projekt ustawy zakłada likwidację Centrum Monitorowania Jakości w Ochronie Zdrowia i przeniesienie uprawnień związanych z udzielaniem akredytacji na Prezesa Funduszu. Zostaną określone nowe standardy akredytacyjne, które przygotuje Prezes NFZ we współpracy z Radą Akredytacyjną. Standardy będą podzielone na 17 działów tematycznych, takich jak m.in. przyjęcie pacjenta, bezpieczeństwo opieki i kontrola zakażeń. Akredytacja będzie udzielana w drodze decyzji administracyjnej – na 4 lata, a warunkiem uzyskania będzie uzyskanie co najmniej 75% możliwej do uzyskania sumy punktów. Co ważne, dotychczasowe certyfikaty akredytacyjne zachowają ważność;
  • system świadczeń kompensacyjnych – projektowana ustawa zakłada likwidację wojewódzkich komisji ds. orzekania o zdarzeniach medycznych oraz wprowadzenie dwuinstancyjnego pozasądowego systemu rekompensaty szkód z tytułu zdarzeń medycznych obsługiwanego przez Rzecznika Praw Pacjenta. Przewiduje się utworzenie Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych oraz wprowadzenie systemu rekompensat bez orzekania o winie, co ma związek z systemem obowiązkowego raportowania wszystkich zdarzeń niepożądanych. Wysokość takiego świadczenia może wynieść do 200 tys. zł z tytułu jednego zdarzenia. Otrzymanie świadczenia kompensacyjnego będzie równoznaczne ze zrzeczeniem się wszelkich innych roszczeń o odszkodowanie oraz zadośćuczynienie, które mogą wynikać ze zdarzenia medycznego. W tym modelu pacjent będzie mógł wybrać, czy swoją sprawę zgłaszać do Rzecznika praw pacjenta, czy zdecyduje się na drogę sądową;
  • rejestry medyczne – przewiduje się wzmocnienie rozwiązań związanych z raportowaniem i udostępnianiem danych z rejestrów medycznych, poprzez zobowiązanie podmiotów prowadzących rejestry medyczne do udostępniania części danych w formacie określonym i upowszechnionym przez Ministra Zdrowia oraz opracowania i publikacji co najmniej raz w roku raportów na podstawie tych danych. Rejestry medyczne mają służyć do monitorowania jakości opieki zdrowotnej udzielanej w podmiotach leczniczych poprzez monitorowanie oceny bezpieczeństwa, skuteczności, jakości i efektywności kosztowej badań i procedur przez NFZ. Projekt ustawy przewiduje wprowadzenie obowiązku zapewnienia interoperacyjności systemów teleinformatycznych wykorzystywanych przez usługodawców

Ustawa o jakości w opiece zdrowotnej i bezpieczeństwie pacjenta ma wejść w życie 1 stycznia 2022 r., mimo to, eksperci zwracają uwagę na szereg niezgodności i niejasności w zapisach projektu. Przede wszystkim podkreśla się konflikt interesów spowodowany zakładanym połączeniem roli płatnika publicznego (NFZ) z uprawnieniami do udzielania autoryzacji oraz akredytacji. Projekt ustawy nie precyzuje, w jaki dokładnie sposób działania projakościowe przełożą się na finansowe motywowanie świadczeniodawców ani w jaki sposób zmiany dotyczące rejestrów medycznych mają wpływać na jakość.

Według wielu lekarzy proponowany w ustawie system „no-fault” tak naprawdę nie zmieni nastawienia personelu medycznego do zgłaszania zdarzeń medycznych, ponieważ nie zakłada się zmiany zapisów kodeksu karnego. Ponadto, kilka ważnych aspektów w projekcie ustawy (np. zasady i tryb monitorowania jakości świadczeń) ma być określonych w rozporządzeniach Ministra Zdrowia, których treści nie są znane.

 
Autor: Beata Piguła Specjalista ds. Restrukturyzacji Podmiotów Leczniczych
FORMEDIS Medical Management & Consulting

Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum