Humanitarne traktowanie zwierząt doświadczalnych. Jest projekt nowelizacji ustawy

Autor: LJ • Źródło: Sejm/ Rynek Zdrowia10 sierpnia 2021 11:30

Rząd zaproponował zmiany w ustawie o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych, które mają poprawić ich humanitarne traktowanie w trakcie badań.

Nowelizacja wprowadza zmianę regulacji statuujących sytuację prawną zwierząt z rzędu naczelnych wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych (fot. AdobeStock)
  • Do Sejmu wpłynął rządowy projekt dotyczący rozszerzenia zakresu stosowania tzw. zasady "3R"
  • Zasada polepsza byt i humanitarne traktowanie zwierząt doświadczalnych, w tym zwierząt laboratoryjnych, używanych podczas doświadczeń naukowych i testów medycznych
  • Obowiązkowe będzie planowanie i wykonywanie procedur w taki sposób, aby unikać w ich wyniku śmierci zwierząt w największym możliwym zakresie

Proponowane zmiany w ustawie o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych mają na celu poprawę ochrony zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych, a także usprawnienie działania systemu reglamentacji działalności polegającej na wykorzystywaniu zwierząt do tych celów, w tym procesu uzyskiwania wpisu do rejestru hodowców, dostawców i użytkowników oraz uzyskiwania zgód na przeprowadzenie doświadczeń na zwierzętach.

Wzrost liczby odmów na doświadczenia na zwierzętach

Ustawodawca zwraca uwagę, że ustawa z 15 stycznia 2015 roku o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych wprowadziła bardziej restrykcyjny system udzielania zgód na przeprowadzenie doświadczenia.

O ile w pierwszej połowie 2015 r., kiedy to nadal obowiązywały przepisy ustawy z dnia 21 stycznia 2005 r. o doświadczeniach na zwierzętach, do lokalnych komisji etycznych do spraw doświadczeń na zwierzętach (LKE) złożono dużo wniosków o udzielenie zgody na przeprowadzenie doświadczenia. Wynikało to zapewne z obaw środowiska naukowego o kształt i praktyczne funkcjonowanie nowych regulacji oraz podyktowanej nimi chęci uzyskania zgody na dotychczasowych, znanych zasadach.

Mniejsza liczba wniosków składanych do LKE do końca 2017 r. mogła ponadto wynikać z tego, że był to okres przejściowy, w trakcie którego równocześnie realizowano zarówno doświadczenia, na które udzielono zgody na podstawie przepisów już uchylonych, jak i ustawy aktualnie obowiązującej.

Wraz z wejściem w życie przepisów ustawy z 2015 roku o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych wzrosła liczba przypadków odmowy udzielenia zgody - na 4844 wniosków w latach 2015-2019, wydano 551 odmów.

Mniej zwierząt wykorzystywanych w badaniach

Zauważalne jest, że w 2017 r. wyraźnie zmniejszyła się liczba zwierząt wykorzystanych w procedurach, a ta tendencja spadkowa utrzymała się także w roku 2018 i 2019. Spadek ten jest jednak powiązany z jednoczesnym wzrostem liczby zwierząt uśmierconych w celu pobrania do badań ich narządów lub tkanek (z wyjątkiem 2019 r.). Między tymi danymi istnieje korelacja, ponieważ, zgodnie z przepisami uchylonej ustawy z 2005 r., uśmiercanie na tkanki było również traktowane jako doświadczenie na zwierzęciu, na którego przeprowadzenie była wymagana zgoda LKE.

Wobec tego jest uzasadnione przyjęcie założenia, że wzrost liczby zwierząt uśmiercanych w celu pobrania do badań ich narządów lub tkanek z jednoczesnym spadkiem liczby zwierząt wykorzystywanych w procedurach nie wynika z faktycznie większej liczby uśmiercanych zwierząt i mniejszej liczby zwierząt wykorzystywanych w procedurach, ale raczej ze zmiany definicji doświadczenia i związanych z tym zasad sprawozdawczości.

Kompleksowe uregulowanie zasad uśmiercania zwierząt

Nowelizacja wprowadza zmianę regulacji statuujących sytuację prawną zwierząt z rzędu naczelnych wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych, która pozwoli na objęcie ochroną – w sposób spójny z prawodawstwem unijnym – wszystkich gatunków naczelnych, jakie powinny być objęte tą ochroną.

W projekcie proponuje się również kompleksowe uregulowanie zasad uśmiercania zwierząt w przepisach ogólnych ustawy (projektowany art. 3b ustawy).

Zaproponowano również zmianę redakcji przepisów, aby obowiązkiem było planowanie i wykonywanie procedur w taki sposób, aby unikać w ich wyniku śmierci zwierząt w największym możliwym zakresie i zastępować ją wczesnym i humanitarnym zakończeniem procedury.

Teraz projektem zajmie się Komisja Edukacji, Nauki i Młodzieży oraz Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

DO POBRANIA

Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum