Będą granty i pożyczki na rozwój leków. Unijne pieniądze w modelu hybrydowym

Autor: Luiza Jakubiak • Źródło: Rynek Zdrowia13 stycznia 2022 08:40

Unijne środki na wsparcie rozwoju substancji czynnych leków gotowych z KPO będą dostępne w formie grantów lub pożyczek. Ten hybrydowy model to rozwiązanie, o które zabiegał krajowy przemysł farmaceutyczny.

Środki w ramach dotacji będą uruchamiane w innym trybie niż pożyczki - podkreśla Grzegorz Rychwalski (fot. PZPP)
  • Unijne środki z Krajowego Planu Odbudowy z komponentu zdrowotnego na rozwój substancji czynnych i leków generycznych będą dostępne w modelu hybrydowym
  • Oznacza to, że część środków firmy mogą zdobyć w formie grantów. Część będzie dostępna w ramach pożyczek
  • Na cele programu grantowego na działania B+R dla rozwoju substancji czynnych leków generycznych przeznaczono 160,5 miliona euro

Środki z komponentu lekowego w modelu hybrydowym

Luiza Jakubiak, Rynek Zdrowia: W ubiegłym roku dyskutowano o podziale środków w ramach Krajowego Planu Odbudowy. Szczególną uwagę przemysłu farmaceutycznego przykuwał komponent dotyczący rozwoju sektora leków i wyrobów medycznych. Kontrowersje budził sposób podziału środków – miały być dostępne głównie w formie pożyczek, a nie – jak postulowali wytwórcy – w formie grantów. Na jakim etapie obecnie są te ustalenia?

Grzegorz Rychwalski, wiceprezes Krajowych Producentów Leków: Dzisiaj już wiemy, że środki będą dostępne w formie hybrydowej. Choć to nie są jeszcze oficjalne informacje, bowiem dokument KPO jest cały czas przedmiotem negocjacji pomiędzy rządem a Komisją Europejską. Rozmawiałem w końcówce zeszłego roku z komisarzem Thierrym Bretonem, który potwierdził, że dyskusja jeszcze się toczy.

Ale w międzyczasie, podczas grudniowej sejmowej stałej podkomisji do spraw monitorowania wykorzystania środków unijnych, Monika Dołowiec, zastępca dyrektora departamentu strategii w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej poinformowała, że zostało osiągnięte porozumienie z Komisją Europejską w zakresie komponentu D3.2.1 dotyczącego substancji czynnych leków gotowych. Przystano na system hybrydowy i przesunięto środki na działania B+R (badania i rozwój) z części pożyczkowej do części dotacyjnej ze środków strukturalnych.

A dokładniej z FENG, czyli Funduszy Europejskich dla Nowoczesnej Gospodarki. W ramach tych funduszy będzie „kieszonka”, w której mają być środki na ten cel.

Na komponent lekowy przewidziano 300 mln euro. Czy wiadomo już, jaka kwota będzie dostępna w formie dotacji, a jaka w ramach pożyczek?

Na cele programu grantowego na działania B+R dla rozwoju substancji czynnych leków generycznych w ramach FENG przeznaczono 160,5 miliona euro. Na część w formie pożyczek pozostaje 139,5 mln euro, które mają być dedykowane działaniom infrastrukturalnym i komercyjnym.

To, co jest bardzo ważne to fakt, że środki w ramach dotacji będą uruchamiane w innym trybie niż pożyczki. Część dotacyjna nie będzie wymagała wprowadzenia reform, które są zawarte w KPO. Uruchomienie pieniędzy w ramach komponentu D3.2.1 jest uzależnione od wprowadzenia ustawowych zmian zwiększających naszą niezależność lekową, czyli partnerstwa bezpieczeństwa lekowego.

Szybka ścieżka dla środków B+R

Czy to znaczy, że część dotacyjna wejdzie na tzw. szybką ścieżkę w porównaniu do części pożyczkowej?

Tak, można powiedzieć, że ta ścieżka będzie szybsza. Chociaż z naszych rozmów wynika, że te środki mają być uruchomione w 3-4 kwartale przyszłego roku. Mamy nadzieję, że to jednak będzie szybszy proces, może już na początku przyszłego roku. Z naszej perspektywy im szybciej, tym lepiej. 

Bardzo istotne jest też to, żeby zmienić opis komponentu w Krajowej Inteligentnej Specjalizacji w zakresie ochrony zdrowia tak, aby przewidywał możliwość uzyskania środków także dla leków generycznych i substancji czynnych. Środki do uruchomienia w ramach FENG są związane z Krajową Inteligentną Specjalizacją.

10 stycznia br. odbyło się posiedzenie doraźnego Zespołu problemowego RDS ds. ochrony zdrowia, podczas którego był omawiany komponent zdrowotny w ramach KPO. Jakie ma Pan wnioski po spotkaniu?

Tak, rozmawialiśmy m.in. o KPO i o wstępnym porozumieniu w kwestii systemu hybrydowego. Z jednej strony, cieszą nas informacje, jakie do nas docierają od przedstawicieli rządu, ale jednocześnie czekamy na potwierdzenie tych ustaleń w dokumentach. Chociaż informacje, które słyszmy z Ministerstwa Rozwoju i Technologii oraz Ministerstwa Funduszy pokrywają się ze sobą i wskazują na współpracę obu resortów.

Rozmawialiśmy też o projekcie nowelizacji ustawy refundacyjnej. Wskazywaliśmy na konieczność rozbudowania zawartego w nim mechanizmu budowy bezpieczeństwa lekowego, który zakłada preferencje jedynie dla wybranych produktów. Tymczasem to nie pojedyncze leki gwarantują bezpieczeństwo, ale firmy produkujące w Polsce i zapewniające ciągłość dostaw leków nawet w sytuacjach kryzysowych. Dlatego to one powinny uzyskiwać status Partnera Bezpieczeństwa Lekowego. Podkreślaliśmy też ryzyko związane chociażby z korytarzami cenowymi i z paybackiem. Mechanizmy te mogą bowiem skutkować brakami leków w Polsce. 

Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum