Krajowa Sieć Onkologiczna. Ta rewolucja nie uda się bez sprawnego systemu informatycznego

Autor: Wojciech Kuta • Źródło: Rynek Zdrowia22 grudnia 2021 07:19

Onkologia. Działanie Krajowej Sieci Onkologicznej nie będzie możliwe bez sprawnego systemu informatycznego gromadzącego informacje o leczeniu pacjentów. - Nie wystarczy wiedzieć, że dane medyczne są gdzieś zapisane. Musimy też mieć zapewniony szybki dostęp do tych zasobów - zaznacza prof. Krzysztof Składowski.

Onkologia. Pracownia rezonansu magnetycznego w Narodowym Instytucie Onkologii w Gliwicach PAP/Andrzej Grygiel
  • Krajowa Sieć Onkologiczna (KSO) oznacza rewolucję w zakresie koordynowanej opieki nad pacjentami z chorobami nowotworowymi w Polsce
  • Dlatego tak bardzo ważne jest, na jakich platformach informatycznych będą porozumiewać się ośrodki medyczne poszczególnych poziomów KSO - uważa prof. Krzysztof Składowski, konsultant krajowy w dziedzinie radioterapii onkologicznej
  • Dodaje: - Dzisiaj nie wystarczy już wiedzieć, że wszystkie dane medyczne są gdzieś zapisane w sposób cyfrowy, ale musimy też mieć zapewniony szybki dostęp do tych zasobów
  • Warto doprecyzować zasady bieżącego transferu danych w trakcie opieki nad pacjentem, aby nie budziło wątpliwości, kto, w którym momencie, jakie dane i komu powinien przesłać - zaznacza Polskie Towarzystwo Onkologiczne

Rewolucja w onkologii. Lawina uwag do projektu ustawy

- Krajowa Sieć Onkologiczna (KSO) ma zacząć funkcjonować za rok. To będzie prawdziwa rewolucja w zakresie leczenia nowotworów Polsce. Obecnie trwa dyskusja nad projektem ustawy o KSO, do którego różne środowiska zgłaszają uwagi i kolejne propozycje poprawek oraz uzupełnień - mówi prof. Krzysztof Składowski, konsultant krajowy w dziedzinie radioterapii onkologicznej, dyrektor Narodowego Instytutu Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie - Państwowego Instytutu Badawczego Oddziału w Gliwicach.

Wiele uwag do projektu ustawy o Krajowej Sieci Onkologicznej zgłoszonych zostało, między innymi przez: Naczelną Izbę Lekarską, Polskie Towarzystwo Onkologiczne, Polskie Lekarskie Towarzystwo Radiologiczne, Pracodawców RP, a także licznych klinicystów.

Czytaj także: Krajowa Sieć Onkologiczna w ogniu krytyki. "Ogromne ryzyko, że zaburzy cały system"

Przypomnijmy, że jednym z kluczowych celów KSO jest zapewnienie opieki pacjentom z chorobami nowotworowymi w ramach struktury wyspecjalizowanych, referencyjnych Specjalistycznych Ośrodków Leczenia Onkologicznego (SOLO).

W tej strukturze najbardziej skomplikowane świadczenia będą realizowane na poziomie wysokospecjalistycznym (SOLO III poziomu); złożone świadczenia opieki zdrowotnej - na poziomie specjalistycznym (SOLO II poziomu); najprostsze świadczenia - na poziomie podstawowym (SOLO I poziomu). Monitorowanie KSO będą prowadzić: Krajowy Ośrodek Monitorujący (KOM) i Wojewódzkie Ośrodki Monitorujące (WOM).

Krajowa Sieć Onkologiczna. Czas na rozmowy z udziałem potencjalnych uczestników KSO

- Myślę, że w marcu 2022 roku projekt ustawy o Krajowej Sieci Onkologicznej powinien być już przedmiotem prac nad przyjęciem odpowiedniej uchwały Rady Ministrów. Bardzo ważne jest, aby w dyskusji nad tym projektem w najbliższym czasie wzięli udział przede wszystkim przedstawiciele: Krajowego Ośrodka Monitorującego (będzie nim Narodowy Instytut Onkologii), potencjalnych Wojewódzkich Ośrodków Monitorujących, ośrodków SOLO (trzech poziomów), a także Ośrodków Kooperujących - wylicza prof. Krzysztof Składowski.

- Już dziś można wstępnie wytypować, jakie ośrodki znajdą się na poszczególnych poziomach KSO. Właśnie w takim gronie, oczywiście wspólnie z przedstawicielami Ministerstwa Zdrowia i NFZ, należy podjąć dyskusję na temat rzeczywistych szans i zagrożeń związanych z wprowadzaniem tez nowej struktury opieki nad pacjentami onkologicznymi w Polsce - zaznacza konsultant krajowy w dziedzinie radioterapii onkologicznej.

Dodaje, że jedną ze bardzo dobrych okazji do dyskusji we wspomnianym gronie będzie VII Kongresu Wyzwań Zdrowotnych (Health Challenges Congress - HCC), który odbędzie się 3-4 marca 2022 r. w Katowicach*.

"KSO nie zbudujemy bez systemu informatycznego analizującego dane"

Prof. Składowski wskazuje, że KSO oznacza rewolucję w zakresie koordynowanej opieki onkologicznej w Polsce, która będzie realizowana na kilku, wspomnianych wcześniej, poziomach.

- Dlatego tak bardzo ważne jest, na jakich platformach informatycznych będą porozumiewać się ośrodki medyczne na poszczególnych poziomach KSO. Pomoże to określić, którzy pacjenci będą leczeni placówkach danego poziomu - zwraca uwagę prof. Krzysztof Składowski. W jego opinii, jednym ważniejszych warunków sprawnego funkcjonowania Krajowej Sieci Onkologicznej jest efektywna informatyzacja systemu.

- Podobnie jak cała medycyna, także w onkologii sukcesywnie odchodzimy od tradycyjnych form zapisu, gromadzenia oraz analizowania informacji o pacjencie, historii jego leczenia, wyników badań itd. - podkreśla specjalista. - Dzisiaj nie wystarczy już wiedzieć, że wszystkie dane medyczne są gdzieś zapisane w sposób cyfrowy, ale musimy też mieć zapewniony szybki dostęp do tych zasobów oraz czas, aby się z tą elektroniczną dokumentacją wnikliwie zapoznać - zaznacza prof. Krzysztof Składowski.

Czytaj też: EDM wciąż przegrywa z długopisem. Co z e-rewolucją w dokumentacji medycznej?

Polskie Towarzystwo Onkologiczne o systemie gromadzenia danych medycznych

- Projekt ustawy (o KSO - red.) bardzo słusznie zakłada od samego początku funkcjonowania sieci onkologicznej gromadzenie i wymianę ustrukturyzowanych zbiorów danych medycznej oraz zapewnia potrzebne ku temu podstawy prawne. Bez łatwego dostępu do aktualnych danych medycznych nie sposób byłoby w skuteczny i wiarygodny sposób weryfikować skuteczności diagnostyki i leczenia, a tym samym wyciągać nowych wniosków np. co do potrzebnych zmian i dostosowań - pisze Polskie Towarzystwo Onkologiczne (PTO w uwagach do projektu ustawy o KSO).

Jednak zdaniem PTO na poziomie ustawy lub aktów wykonawczych warto doprecyzować „zasady bieżącego transferu danych w trakcie sprawowania opieki nad pacjentem, aby nie budziło wątpliwości, kto, w którym momencie, jakie dane i komu powinien przesłać, by zapewnić koordynację i sprawne kontynuowanie opieki zdrowotnej. Ponadto, należy zapewnić dostęp do raportów o poziomie jakości opieki onkologicznej ze zintegrowanego systemu informatyczno-analitycznego Krajowej Sieci Onkologicznej dla członków Krajowej Rada Onkologicznej” - czytamy w stanowisku PTO.

Kluczowym elementem jest zapewnienie ewaluacji funkcjonowania sieci na podstawie zebranych danych i mechanizm wykorzystywanie ich na rzecz poprawy funkcjonujących rozwiązań. W ocenie PTO wymaga to:

  • Wprowadzenia wyraźnych zobowiązań do przekazywania określonych kategorii danych w określonym czasie do Krajowej Rada Onkologicznej
  • Zobowiązania Rady do cyklicznej analizy danych oraz przedstawiania rekomendacji co do dalszego funkcjonowania sieci. Rekomendacje Rady powinny przekładać się na ewentualne szybkie zmiany prawne, jeżeli będą uzasadnione.

Polskie Towarzystwo Onkologiczne wskazuje też, że w ustawie należy „dookreślić zadania Ośrodków Kooperujących i zasady współpracy z SOLO I, II, III”. Ponadto w opinii PTO należy „doprecyzować zasady funkcjonowania sieci onkologicznej poprzez wskazanie, które podmioty powinny podejmować określone czynności w określonych momentach postępowania”.

Krajowa Sieć Onkologiczna a sieć szpitali

Zdaniem Polskiego Towarzystwa Onkologicznego potrzebne jest również doprecyzowanie zależności pomiędzy kwalifikacją do sieci szpitali onkologicznych a kwalifikacją do sieci szpitali.

- W obecnym kształcie placówka będzie musiała spełnić warunki przewidziane w projekcie ustawy o KSO, aby być uprawnioną do udzielania świadczeń opieki opieki onkologicznej finansowanych ze środków publicznych w zakresie onkologii dorosłych. Z regulacji tej wynika, że niespełnienie tego warunku ogranicza możliwość uzyskiwania środków związanych z kwalifikacją placówki do sieci szpitali - przestrzega PTO.

- Myślę, że rok, który pozostał do wprowadzenia Krajowej Sieci Onkologicznej wystarczy na to, by nie tylko dyskutować o tej nowej organizacji opieki nad pacjentami z chorobami nowotworowymi, ale przed wszystkim, aby precyzyjnie określić zasady działania KSO, które będą się sprawdzały w praktyce - podsumowuje prof. Krzysztof Składowski.

Cele ustanowienia Krajowej Sieci Onkologicznej

Przypomnijmy, że najważniejsze cele Krajowej Sieci Onkologicznej - według Ministerstwa Zdrowia - to, między innymi:

  • Realizacja założeń Narodowej Strategii Onkologicznej
  • Osiągnięcie jak najlepszej organizacji opieki onkologicznej
  • Poprawa jakości i bezpieczeństwa diagnostyki i leczenia onkologicznego
  • Wzrost poziomu satysfakcji pacjenta
  • Optymalizacja kosztów opieki onkologicznej
  • Odwrócenie niekorzystnych trendów epidemiologicznych

Kluczowe założenia Krajowej Sieci Onkologicznej:

  • Zapewnienie wystandaryzowanej struktury ośrodków diagnostyki i leczenia onkologicznego na kilku poziomach
  • Tylko podmioty zakwalifikowane do Krajowej Sieci Onkologicznej będą uprawnione do udzielania świadczeń gwarantowanych w zakresie opieki onkologicznej, finansowanych ze środków publicznych
  • Proces kwalifikacji do poszczególnych poziomów zabezpieczenia opieki onkologicznej zostanie zautomatyzowany, wystandaryzowany, oparty na obiektywnych kryteriach
  • Koordynator Opieki Onkologicznej dla każdego pacjenta
  • Systematyczna ocena satysfakcji pacjenta
  • Monitorowanie jakości klinicznej opieki onkologicznej na poziomie krajowym przez Krajowy Ośrodek Monitorujący - Narodowy Instytut Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie - Państwowy Instytut Badawczy w Warszawie, a na poziomie województw przez Wojewódzkie Ośrodki Monitorujące
  • Krajowa Rada Onkologiczna pełniąca funkcję opiniodawczo-doradczą dla Ministra Zdrowia oraz Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia
  • Podmioty lecznicze zostaną zobowiązane do przekazywania danych do zintegrowanego systemu informatyczno-analitycznego KSO.

* Wypowiedzi prof. Krzysztofa Składowskiego zostały zarejestrowane 30 listopada br., podczas spotkania Rady Programowej VII Kongresu Wyzwań Zdrowotnych (Health Challenges Congress - HCC), który odbędzie się 3-4 marca 2022 r. w Międzynarodowym Centrum Kongresowym w Katowicach.

Czytaj także:

Krajowa Sieć Onkologiczna. Polskie Towarzystwo Onkologiczne ocenia projekt ustawy

Krajowa Sieć Onkologiczna pomija radiologię i diagnostykę obrazową. "Jesteśmy zaskoczeni"

Narodowa Strategia Onkologiczna. 13,4 mln zł na opiekę nad rodzinami z grup podwyższonego ryzyka

Projekt ws. Krajowej Sieci Onkologicznej trafił do konsultacji

Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum