Katowice: naukowcy z UŚ opatentowali nowatorski nanokatalizator

Autor: PAP/Rynek Zdrowia • • 28 lutego 2019 12:22

Nanokatalizator pozwalający prowadzić reakcje w sposób bardziej wydajny i z mniejszą ilością zanieczyszczeń opatentowali właśnie naukowcy z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Może być wykorzystywany m.in. w branży farmaceutycznej.

Katowice: naukowcy z UŚ opatentowali nowatorski nanokatalizator

Jak poinformował w czwartek (28 lutego) współautor rozwiązania dr Piotr Bartczak z Zakładu Chemii Organicznej UŚ, nanokatalizator ten został opracowany z myślą o przeprowadzaniu reakcji sprzęgania Sonogashiry, której nazwa pochodzi od nazwiska jej współodkrywcy - chemika japońskiego pochodzenia Kenkichiego Sonogashiry.

- Wielu badaczy ją przeprowadza, jest dosyć popularna. Polega na łączeniu dwóch związków w środowisku zasadowym: terminalnych alkinów z halogenkami arylowymi lub winylowymi. Między cząstkami węgla, które występują w wymienionych związkach, w wyniku sprzęgania powstaje nowe wiązanie węgiel-węgiel. To właśnie przy tworzeniu owego wiązania mogą być stosowane różne katalizatory, w tym nasz opatentowany nanokatalizator Pd/Cu - wyjaśnił naukowiec.

Nanokatalizator Pd/Cu ma postać proszku. Reakcje sprzęgania z jego udziałem są bardzo wydajne, charakteryzuje się też stosunkowo niskim kosztem produkcji ze względu na dostępność użytych materiałów. Może być również wielokrotnie wykorzystywany do przeprowadzania reakcji.

Związki chemiczne zawierające w swojej strukturze wiązania potrójne, a powstające między innymi w wyniku sprzęgania Sonogashiry są obecnie przedmiotem wielu badań. Ostatnie 8 lat przynosiło rocznie kilkanaście tysięcy artykułów w czasopismach naukowych. Znanych jest pół miliona takich związków, przy czym sto tysięcy było obiektem badań ich aktywności biologicznej.

- Takie związki wykazują na przykład działanie przeciwnowotworowe, przeciwgrzybiczne czy przeciwbakteryjne. Mogą być również wykorzystywane w diagnostyce do badań histopatologicznych, w związku z czym są ciekawym obiektem dla branży farmaceutycznej - powiedział dr Piotr Bartczak.

Jak podkreślił, zazwyczaj podczas przeprowadzania takich reakcji w produkcie występowała jednak zbyt duża ilość pierwiastków toksycznych, w tym przypadku miedzi. Okazało się, że przy zastosowaniu opracowanego przez naukowców z Uniwersytetu Śląskiego nanokatalizatora w łatwy i tani sposób można usunąć pozostałości pierwiastka, dzięki czemu otrzymany produkt jest czystszy.

- Nie tworzymy zatem nowych reakcji, lecz dzięki zastosowaniu opatentowanego produktu, jakim jest nanokatalizator Pd/Cu, znane reakcje możemy prowadzić w sposób bardziej wydajny, generując mniejsze ilości zanieczyszczeń. Zaproponowane przez nasz zespół rozwiązanie z pewnością zainteresuje wszystkich naukowców, którzy w swoich badaniach stosują reakcję sprzęgania Sonogashiry lub poszukują nowych związków chemicznych posiadających w swojej strukturze wiązania potrójne - podsumował chemik.

Autorami wynalazku są: dr Piotr Bartczak, prodziekan Wydziału Matematyki, Fizyki i Chemii ds. kierunku matematyka prof. inż. Jarosław Polański, dr inż. Mateusz Korzec oraz dr Maciej Kapkowski. 

Anna Gumułka (PAP)

Dowiedz się więcej na temat:
Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum