Eksperci: wiedza o biobankowaniu jest mała, a to przyszłość medycyny

Autor: PAP/Rynek Zdrowia • • 08 listopada 2019 15:26

Polacy niewiele wiedzą o biobankowaniu - czyli gromadzeniu, przechowywaniu i analizowaniu materiału biologicznego, tymczasem w przyszłości może ono pomóc w zwalczaniu wielu chorób - uważają eksperci, którzy w piątek (8 listopada) uczestniczyli w konferencji biobanków, zorganizowanej w Łodzi.

Eksperci: wiedza o biobankowaniu jest mała, a to przyszłość medycyny
Fot. Adobe Stock. Data Dodania: 16 grudnia 2022

- Biobankowanie to przechowywanie, przetwarzanie i przekazywanie do celów naukowych próbek materiału biologicznego i danych medycznych z nimi związanych - wyjaśnił kierownik Pracowni Biobank, działającej przy Uniwersytecie Łódzkim, dr Dominik Strapagiel, który był jednym z uczestników III Krajowej Konferencji Naukowo-Szkoleniowej Biobanków Polskich w Łodzi.

Specjaliści dyskutowali m.in. o tym, jak rozpropagować wśród Polaków wiedzę o korzyściach płynących z biobankowania i zachęcić ich do przekazywania materiału biologicznego do badań. Jak zaznaczył Strapagiel, wśród dyskutantów - obok specjalistów od biobankowania - znaleźli się także przedstawiciele organizacji pacjentów.

- To ważne, bo zależy nam na próbkach materiału biologicznego od osób, które walczyły bądź walczą z różnymi chorobami. Wielu argumentów za propagowaniem biobankowania dostarczyli producenci leków, bo pomaga ono m.in. w tworzeniu nowych terapii - dodał.

Wszyscy uczestnicy debaty byli zgodni, że w Polsce sam termin biobankowania oraz organizacje, które się nim zajmują, są wciąż mało znane.

- Jeśli chcielibyśmy przedstawić to pojęcie pacjentom, można powiedzieć, że biobankowanie to nic innego jak pobieranie krwi, frakcjonowanie jej, izolowanie DNA, pobieranie materiału biologicznego z guzów, wycinków tkanki zdrowej - to są dane kliniczne, czyli podstawowy element stanowiący bazę biobanków. Kolejnym elementem są analizy, jakie wykonujemy na tkankach i dane, jakie z nich uzyskujemy - podkreślił dr Jarosław Skokowski z Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego.

Podał też, że w prace Polskiej Sieci Biobanków zaangażowane są obecnie 42 ośrodki, natomiast w skali Europy w ok. 500 biobankach przechowuje się ok. 100 mln pobranych próbek. Dzięki wymianie i analizie uzyskanych na ich podstawie danych możliwe jest określanie nowych celów terapeutycznych, opracowywanie prognoz zdrowotnych. Biobankowanie wykorzystywane jest też w medycynie personalizowanej, czyli indywidualnym dopasowaniu metody leczenia do konkretnego pacjenta.

- Współczesne technologie, pozwalające na przetwarzanie olbrzymich zasobów danych, umożliwiają np. badanie szerszych zjawisk, odkrywanie mechanizmów chorób. Przykładem mogą być choroby rzadkie, które dotykają w skali kraju kilku lub kilkuset osób. Trudno wówczas zebrać materiał do wiarygodnych badań; staje się to możliwe, jeśli wykorzystamy materiał zgromadzony np. na przestrzeni kilkudziesięciu lat. Oczywiście biobanki mają zastosowanie także w chorobach występujących powszechnie. Gromadzonymi danymi można dzielić się pomiędzy ośrodkami badawczymi i krajami, aby lepiej rozumieć choroby i dopasowywać leczenie - zaznaczyła dr Maria Libura z Polskiego Stowarzyszenia Pomocy Osobom z Zespołem Pradera-Williego.

Materiał biologiczny dla biobanku może oddać każdy - bez względu na wiek i stan zdrowia. Próbki śliny czy krwi służą wyłącznie do badań naukowych nad zwalczaniem groźnych i nieuleczalnych chorób oraz tworzenia nowych terapii lekowych.

Biobanki gwarantują bezpieczeństwo przekazanych danych, które są kodowane tak, aby nikt nie był w stanie połączyć ich z konkretną osobą. Eksperci oceniają, że właśnie obawy o bezpieczeństwo danych stanowią jedną z większych przeszkód w popularyzacji biobankowania. Jej pokonywanie było jednym z tematów podjętych podczas konferencji w Łodzi, zorganizowanej przez Uniwersytet Łódzki i Konsorcjum Badawcze BBMRI tworzące Polską Sieć Biobanków.

Polską Sieć Biobanków tworzy siedem takich instytucji. Natomiast Konsorcjum Badawcze BBMRI jest członkiem BBMRI-ERIC - europejskiego konsorcjum badawczego, powołanego, by zagwarantować rozwój i kontrolowany dostęp do zasobów biobanków jednostkom akademickim i przemysłowym.

Agnieszka Grzelak-Michałowska (PAP)

 

Dowiedz się więcej na temat:
Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum