ADHD a demencja. Badacze odkryli ważny związek środowiskowy/genetyczny

Autor: oprac. JKB • Źródło: PAP14 września 2021 07:10

Naukowcy z Karolinska Institutet w Szwecji odkryli zależność pomiędzy ADHD a demencją. Okazuje się, że rodzice i dziadkowie osób ze stwierdzonym ADHD mogą być narażeni na demencję.

Naukowcy odkryli zależność pomiędzy ADHD a demencją. Fot. Shutterstock
  • Według badań naukowców ze Szwecji wspólny wkład genetyczny bądź środowiskowy ma związek pomiędzy ADHD a demencją
  • Naukowcy podjęli się badań blisko 2 mln osób. Okazało się, że rodzice osób z ADHD mieli o 34 proc. wyższe ryzyko demencji niż rodzice osób bez ADHD
  • Z kolei ryzyko choroby Alzheimera, najczęstszego typu demencji, było o 55 proc. wyższe u rodziców osób z ADHD

Badania nad demencją i ADHD

Badania przeprowadzili naukowcy z Karolinska Institutet w Szwecji. "Odkrycia sugerują, że istnieje wspólny wkład genetyczny i/lub środowiskowy związek między ADHD a demencją. Teraz potrzebujemy dalszych badań, aby zrozumieć leżące u podstaw (tego związku) mechanizmy" - powiedział pierwszy autor badania, Le Zhang, doktorant na wydziale epidemiologii medycznej i biostatystyki Karolinska Institutet.

ADHD (zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi) to zaburzenie neurorozwojowe charakteryzujące się brakiem skupienia uwagi, impulsywnością i nadpobudliwością. Dotyczy około 3 proc. dorosłych na całym świecie.

W ostatnich dziesięcioleciach znacznie wzrosła liczba nowych rozpoznań ADHD w związku z rosnącą świadomością i wiedzą na temat tego zaburzenia. Jednak istnieje tylko ograniczona liczba niewielkich badań dotyczących rozwoju demencji u osób z ADHD, często ze sprzecznymi wynikami.

Naukowcy z Karolinska Institutet chcieli zbadać, jak często demencję diagnozowano u starszego pokolenia osób z ADHD. Badanie objęło ponad dwa miliony osób urodzonych w Szwecji w latach 1980-2001, z których u około 3,2 proc. zdiagnozowano ADHD. Korzystając z krajowych rejestrów, naukowcy powiązali te osoby z ponad pięcioma milionami biologicznych krewnych, w tym rodzicami, dziadkami, wujkami, ciotkami i zbadali, w jakim stopniu u tych krewnych rozwinęła się demencja.

Szczegółowe wyniki badań

Jak się okazało, rodzice osób z ADHD mieli o 34 proc. wyższe ryzyko demencji niż rodzice osób bez ADHD. Ryzyko choroby Alzheimera, najczęstszego typu demencji, było o 55 proc. wyższe u rodziców osób z ADHD. Osoby z ADHD częściej miały rodziców z demencją o wczesnym początku niż o późnym początku.

Autorzy wskazują, że bezwzględne ryzyko demencji dla rodziców było niskie: w okresie obserwacji demencję zdiagnozowano tylko u 0,17 proc. rodziców.

W przypadku krewnych drugiego stopnia osób z ADHD (dziadków, wujków, ciotek) zależność była mniej wyraźna (na przykład dziadkowie osób z ADHD mieli o 10 proc. wyższe ryzyko demencji w porównaniu z dziadkami osób bez ADHD).

Choć tego rodzaju badania statystyczne nie pozwalają na określenie związku przyczynowo-skutkowego, autorzy proponują kilka hipotez, które pozwoliłyby zweryfikować przyszłe badania.

- Można sobie wyobrazić, że istnieją nieodkryte warianty genetyczne, które przyczyniają się do obu cech lub ogólnorodzinne czynniki ryzyka środowiskowego, takie jak status społeczno-ekonomiczny, które mogą mieć wpływ na to powiązanie - mówi Zheng Chang z Karolinska Institutet. - Innym możliwym wyjaśnieniem jest to, że ADHD zwiększa ryzyko chorób fizycznych, co z kolei prowadzi do zwiększonego ryzyka demencji.

Podaj imię Wpisz komentarz
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum