PAP/Rynek Zdrowia | 19-10-2018 14:12

GIOŚ ostrzega przed smogiem, najgorzej na wschodzie i południu kraju

Największe zanieczyszczenia występują w Lublinie, Krakowie i w Chorzowie. Stan powietrza zagrażający zdrowiu zanotowano także w Polsce centralnej i południowej - wynika z pomiarów zamieszczonych w piątek (19 października) przez Główny Inspektorat Ochrony Środowiska.

W przypadku pojawienia się smogu wychodzenia na dwór powinny unikać osoby chore, starsze, kobiety w ciąży i małe dzieci. Fot. Flickr/oatsy40 (CC BY 2.0)

Według danych pomiarowych zamieszczonych w piątek na stronie GIOŚ zły stan powietrza zanotowano w Lublinie, Krakowie i w Chorzowie. Dostateczny stan powietrza występuje w części Warszawy, w Łodzi, Piotrkowie Trybunalskim, Radomiu, Radomsku, Końskich, Kędzierzynie-Koźlu, Wałbrzychu, w części Krakowa, w Tarnowie i w Bielsku Białej.

GIOŚ ostrzega, że w przypadku wystąpienia złej jakości powietrza wychodzenia na dwór powinny unikać osoby chore, starsze, kobiety w ciąży i małe dzieci. Aktywność na dworze do minimum powinny ograniczyć także osoby zdrowe.

Z kolei ostrzeżenie o dostatecznym stanie powietrza oznacza, że zanieczyszczenie powietrza stanowi zagrożenie dla zdrowia - szczególnie dla chorych, starszych, kobiet w ciąży i małych dzieci. Może mieć również negatywne skutki zdrowotne. - Należy rozważyć ograniczenie (skrócenie lub rozłożenie w czasie) aktywności na wolnym powietrzu, szczególnie jeśli ta aktywność wymaga długotrwałego lub wzmożonego wysiłku fizycznego - napisano na stronie GIOŚ.

Stan powietrza jest określany jako zły, gdy stężenie pyłu zawieszonego PM10 osiąga wartości w przedziale 141-201 mikrogramów na metr sześcienny, zaś stężenie pyłu PM2,5 osiąga wartości 85-121 mikrogramów na metr sześcienny. W przypadku dostatecznego stanu powietrza wartości te wynoszą odpowiednio 101-141 i 61-85 mikrometrów na metr sześcienny.

Pył zawieszony (PM10 i PM2,5) jest szkodliwy dla zdrowia, szczególnie dla układu oddechowego. W jego skład wchodzą m.in. siarka, metale ciężkie i silnie toksyczne chemiczne związki organiczne. Zanieczyszczenie powietrza może być groźne szczególnie dla osób cierpiących z powodu przewlekłych chorób serca i układu oddechowego.

Według informacji pisma "Biological Psychiatry" ekspozycja na zanieczyszczone powietrze w okresie prenatalnym ma związek z powstawaniem nieprawidłowości rozwoju mózgu, które mogą przyczyniać się do gorszej sprawności umysłowej u dzieci w wieku szkolnym.

Jak ustalił hiszpańsko-holenderski zespół naukowców z ISGlobal (Instytutu Zdrowia Globalnego w Barcelonie) i Uniwersytetu Erazma w Rotterdamie, ekspozycja na pył zawieszony jest związana ze zmniejszeniem grubości kory mózgowej w kilku obszarach.

Defekty te przyczyniają się do problemów z kontrolowaniem przez dzieci swojego zachowania oraz skłonnością do zachowań impulsywnych, a co za tym idzie do większej skłonności do uzależnień, problemów w nauce i ADHD.

Przy dużych zanieczyszczeniach powietrza dzieci i młodzież, osoby starsze, kobiety w ciąży, osoby cierpiące na choroby układu oddechowego i krwionośnego - nie powinny przebywać długo na zewnątrz i ograniczyć wysiłek fizyczny na powietrzu.