Astma i próchnica

Próchnica współwystępuje z wieloma chorobami przewlekłymi. Ostatnio zaobserwowano jej związek z astmą oskrzelową.

W celu oceny zależności między występowaniem astmy oskrzelowej i próchnicy naukowcy z Center for Environmental and Respiratory Health Research, Finlandia, wykonali obszerną meta-analizę.

Na podstawie literatury dostępnej w bazie Ovid Medline (US National Librery of Medicine) obejmującej lata 1950-2010 do badania zakwalifikowano 11 publikacji dotyczących analizy związku między astmą oskrzelową a stanem uzębienia mlecznego oraz 14 publikacji dotyczących zależności z ubytkami w uzębieniu stałym. Dostępne dane pozwoliły też na ocenę potencjalnych czynników mogących modulować związek astmy z próchnicą.

Wyniki badania wykazały, że u chorych na astmę oskrzelową częściej występowała próchnica uzębienia w porównaniu z populacją ogólną. Co ciekawe, tę zależność zaobserwowano zarówno w przypadku próchnicy zębów mlecznych, jak i stałych - wskaźniki ryzyka wynosiły odpowiednio 2.73 i 2.04.

Dodatkowe czynniki mające wpływ na związek astmy z próchnicą obejmowały: region geograficzny, sposób zdefiniowania astmy oskrzelowej, okres publikacji badań, wielkość grupy badanej oraz stosowanie leków przeciwastmatycznych.

Choć związek między rozwojem astmy oskrzelowej i obecnością próchnicy wydaje się bezsprzeczny, to - zdaniem autorów - nadal niejasne jest czy to astma przyczynia się do rozwoju próchnicy czy próchnica predysponuje do rozwoju astmy.

Obecnie dostępne dane wspierają pierwszą hipotezę, sugerują bowiem, że to astma może przyspieszać rozwój próchnicy. Dlaczego? Okazuje się, że wziewne leki stosowane w jej leczeniu, głównie beta2-agoniści i glikokortykosteroidy, istotnie zmniejszają produkcję śliny, co znacznie ułatwia rozwój płytki nazębnej.

Co więcej, u osób przyjmujących wziewne beta2-mimetyki oprócz zmniejszenia produkcji śliny obserwuje się większą liczbę bakterii Streptococcus mutans w jamie ustnej w porównaniu z osobami zdrowymi. Dodatkowo leki te obniżają pH śliny. Opisane powyżej zmiany znacznie osłabiają mechanizmy buforowe w jamie ustnej i zmniejszają tempo remineralizacji zębów, stąd prowadzą do rozwoju próchnicy.

W interpretacji przedstawionych wyników autorzy nie ograniczają się jedynie do tej hipotezy. Nie wykluczają, że astma, która jest przewlekłą chorobą zapalną, może wpływać na rozwój próchnicy właśnie na drodze mechanizmów związanych z chronicznym procesem immunologicznym. Zasadnicze znaczenie mogą mieć też wspólne uwarunkowania genetyczne predysponujące do rozwoju zarówno astmy, jak i próchnicy. Ich jednak jeszcze nie znamy.

Zdaniem autorów, wyniki tej meta-analizy, które wskazują na istotne współwystępowanie próchnicy zębów mlecznych i stałych u chorych na astmę, obliguje lekarzy dentystów do intensywniejszej opieki stomatologicznej nad osobami chorymi na astmę w celu przeciwdziałania rozwojowi próchnicy. Efekty prewencyjne można uzyskać poprzez stosowanie fluoryzacji, która - według autorów - powinna być rekomendowana chorym na astmę.

Nie mniejszą rolę mogłaby odegrać odpowiednia higiena - płukanie jamy ustnej po przyjęciu leku wziewnego ma znaczenie nie tylko dla prewencji rozwoju próchnicy, ale również dla zapobiegania infekcji grzybiczych gardła i podniebienia.

Oprac.: dr n. med. Maciej Chałubiński

http://www.ncbi.nlm.nih.gov
Asthma and caries: a systematic review and meta-analysis. Am J Epidemiol.2011 Sep 15;174(6):631-41.




Podobał się artykuł? Podziel się!

CZYTAJ TAKŻE

comments powered by Disqus

BĄDŹ NA BIEŻĄCO Z MEDYCYNĄ!

Newsletter

Najważniejsze informacje portalu rynekzdrowia.pl prosto na Twój e-mail

Rynekzdrowia.pl: polub nas na Facebooku

Rynekzdrowia.pl: dołącz do nas na Google+

Obserwuj Rynek Zdrowia na Twitterze

RSS - wiadomości na czytnikach i w aplikacjach mobilnych

POLECAMY W PORTALACH