50 lat temu USA rozpoczęła walkę z paleniem, Polska 30 lat później

11 stycznia 1964 r. lekarz naczelny USA Luther Terry ogłosił raport, który po raz pierwszy zwrócił uwagę, że palenie tytoniu jest szkodliwe, powoduje raka i skraca życie. W Polsce walka z nikotynizmem zaczęła się 30 lat później.

Kierownik Zakładu Epidemiologii i Prewencji Nowotworów Centrum Onkologii w Warszawie prof. Witold Zatoński mówi, że w latach 60. XX w. palenie papierosów w krajach zachodnich było powszechne. W USA i Wielkiej Brytanii dymem tytoniowym zaciągało się aż 80 proc. osób dorosłych. Palił nawet co drugi amerykański lekarz.

- Po 50 latach w Kalifornii jedynie 10 proc. ludności nadal jest uzależniona od nikotyny, a w innych stanach amerykańskich odsetek palaczy nie przekracza 20 proc. - podkreśla prof. Zatoński.

W Polsce walka z nikotynizmem na dobre zaczęła się dopiero 30 lat po opublikowaniu raportu Terry'ego. - W latach 60. XX w. nałóg ten nie był u nas jeszcze tak rozpowszechniony, szczególnie u kobiet, nie było również świadomości zagrożenia - zwraca uwagę prof. Zatoński, który zapoczątkował kampanie antynikotynowe w naszym kraju.

Przed II wojną światową papierosy paliły w Polsce jedynie nieliczne osoby, wywodzące się głównie ze środowisk zamożnych i wielkomiejskich. Liczba palaczy zaczęła się powiększać dopiero po wojnie, ale szczyt nikotynizmu przypadł u nas dopiero na lata 80. XX stulecia, gdy w krajach zachodnich następował odwrót od palenia.

Prof. Zatoński zainteresował się szkodliwością palenia na początku lat 80. XX w., gdy widział palaczy papierosów przedwcześnie umierających na raka płuca. Po wykryciu nowotworu żyli oni nie dłużej niż półtora roku. W latach 80. XX w. uzależnionych od nikotyny było w naszym kraju aż 70 proc. mężczyzn. Kampanie antynikotynowe rozpoczęły się w naszym kraju na początku lat 90. XX w. Kluczowe znaczenie miała ustawa z 1995 r. o ochronie zdrowia przed skutkami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych.

Od tego czasu zaczęła spadać liczba palaczy. O ile w 1980 r. paliło 11,4 mln Polaków (42,5 proc. ludności), to w 2012 r. już tylko 8,8 mln (27,6 proc.). - Dziś Polacy wypalają 60 mld sztuk papierosów - o 40 proc. mniej niż przed wprowadzeniem ustawy - podkreśla prof. Zatoński. Odsetek palących mężczyzn zmniejszył się z 70 proc. do około 30 proc., a kobiet z 30 proc. do 20 proc.

Prof. Zatoński uważa, że dziś potrzebne są nowe działania, które pomogą uczynić Polskę wolną od palenia papierosów. Jego zdaniem, to najlepsza inwestycja w promocję zdrowia. Są już pierwsze kraje, które deklarują wolność od dymu tytoniowego. Nowa Zelandia zapowiedziała, że do 2025 r,. chce być wolna od tytoniu. Za takie uznaje się kraje, w których nie więcej niż 5 proc. społeczeństwa jest uzależniona od tytoniu. Hongkong i Singapur zamierzają to osiągnąć w 2020 r. 

- Będę dążył do tego, żeby w 2030 r., a najpóźniej w 2040 r. jedynie 5-10 proc. Polaków nadal paliło papierosy - powiedział prof. Zatoński.

Podobał się artykuł? Podziel się!

CZYTAJ TAKŻE

comments powered by Disqus

BĄDŹ NA BIEŻĄCO Z MEDYCYNĄ!

Newsletter

Najważniejsze informacje portalu rynekzdrowia.pl prosto na Twój e-mail

Rynekzdrowia.pl: polub nas na Facebooku

Rynekzdrowia.pl: dołącz do nas na Google+

Obserwuj Rynek Zdrowia na Twitterze

RSS - wiadomości na czytnikach i w aplikacjach mobilnych

POLECAMY W PORTALACH