Kosztowna epidemia XXI wieku

Prawie 371 milionów osób na świecie choruje na cukrzycę, w tym 3 mln w Polsce. Co 5 sekund ktoś na świecie dowiaduje się, że jest chory na cukrzycę, co 10 sekund ktoś umiera z powodu powikłań tej choroby. Specjaliści szacują, że w 2030 roku liczba chorych sięgnie 552 mln.

14 listopada obchodzimy Światowy Dzień Walki z Cukrzycą. 14 listopada nie jest datą przypadkową, jest to bowiem dzień urodzin odkrywcy insuliny, laureata Nagrody Nobla, Kanadyjczyka doktora Fryderyka Bantinga (1891-1941).

Chorych przybywa

Statystyki zachorowań na cukrzycę stale rosną. Jeszcze w 1985 roku z najbardziej wiarygodnych danych wynikało, że na cukrzycę choruje 30 milionów ludzi na całym świecie. 15 lat później liczbę chorych określano już na nieco ponad 150 milionów.

W 2010 roku szacowano liczbę chorych na około 300 milionów. International Diabetes Federation szacuje, że liczba ta wzrośnie do 552 mln do 2030 roku. Szczególnie wzrost liczby chorych na cukrzycę obserwuje się w krajach rozwijających się, co ma związek m.in. ze współczesnym, niezdrowym trybem życia i jego efektami w postaci otyłości czy nadciśnienia, a także starzejącym się społeczeństwem.

Jak tłumaczył, podczas konferencji prasowej „Cukrzyca - ważnym i pilnym wyzwaniem dla systemu opieki zdrowotnej” zorganizowanej przez Koalicję na rzecz Walki z Cukrzycą, prof. Krzysztof Strojek, konsultant krajowy w dziedzinie diabetologii, w Polsce dominuje cukrzyca typu 2, cierpi na nią 85 proc. diabetyków. Jednak diabetolodzy obserwują też wzrost zachorowań na cukrzycę typu 1.

- Zwłaszcza wśród dzieci najmłodszych wzrasta ilość tych chorych. W tej chwili na cukrzycę typu 1 choruje w Polsce ok. 12 tys. dzieci. Szacuje się, że rocznie na 100 tys. dzieci troje rozwija cukrzycę, a w ciągu następnych 5-10 lat ta liczba podwoi się. Przyczyny tego wzrostu zachorowań nie do końca są jasne. Wydaje się, że w grę wchodzą czynniki genetyczne, przekazywanie z pokolenia na pokolenie skłonności do rozwoju cukrzycy. Naukowcy sugerują też, że sposób odżywiania niemowląt może mieć znaczenie, a w szczególności karmienie białkiem mleka krowiego.

Co do cukrzycy typu 2, profesor przypomina, że dotyczy on osób po 35. roku życia i determinuje ją przede wszystkim nadwaga, otyłość i brak ruchu.

Zbyt późno

Prof. Maciej Małecki, prezes-elekt Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego wskazywał, że cukrzyca typu 2 jest w Polsce u wielu pacjentów rozpoznawana bardzo późno, dopiero kiedy pojawiają się powikłania.

- Przy rozpoznaniu cukrzycy typu 2 u 20 proc. pacjentów występowała już retinopatia, u 8 proc. nefropatia, u 9 proc. neuropatia, a 50 proc. pacjentów w momencie rozpoznania cukrzycy typu 2 cierpiało na chorobę wieńcową - mówił podczas konferencji prof. Małecki.

Jak zaznaczył profesor, większość chorych na cukrzycę umiera z powodu powikłań jakimi są zawał serca i udar mózgu.

Natomiast prof. Leszek Czupryniak przypomniał, że mimo alarmujących statystyk dotyczących cukrzycy nadal nie ma w Polsce Narodowego Programu Walki z Cukrzycą.

Trzeba walczyć

- Jest tylko punkt w Narodowym Programie Przeciwdziałania chorobom Cywilizacyjnym, a to stanowczo za mało - mówił profesor.

Dodał, że środowiska diabetologiczne chciałyby aby państwo wyasygnowało na Narodowy Program Walki z Cukrzycą 250 tys. zł.

Prof. Czupryniak przypomniał też, że w Polsce nadal nie wspiera się edukacji osób chorych na cukrzycę.

- Edukacja chorego z cukrzycą prowadzona przez pielęgniarki diabetologiczne powinna być odrębnie finansowana, a nie być składową porady lekarskiej.

Alicja Szewczyk, przewodnicząca Polskiej Federacji Edukacji w Diabetologii informowała, że jest coraz więcej pielęgniarek przygotowanych do edukacji osób chorych na cukrzycę.

- Mamy już w Polsce ponad tysiąc pielęgniarek ze specjalizacją z pielęgniarstwa diabetologicznego - mówiła Alicja Szewczyk.

Alarm na Lubelszczyźnie

Według najnowszych danych epidemiologicznych najwięcej chorych na cukrzycę w Polsce mieszka w województwie lubelskim.

- W województwie lubelskim 93 tys. osób choruje na cukrzycę, a dodatkowo 50 tys. osób choruje, ale jeszcze o tym nie wie - wyliczał prof. Grzegorz Dzida, lubelski konsultant wojewódzki w dziedzinie diabetologii.

Według prof. Dzidy za ten wynik epidemiologiczny odpowiadać mogą różne czynniki. - Może mieszkańcy Lubelszczyzny prowadzą nieodpowiedni styl życia, może powodem jest bieda, a być może to wynik aktywnego poszukiwania chorych przez lekarzy POZ.

Smutne statystyki powikłań

Dziesiątki milionów diabetyków na całym świecie cierpi z powodu powikłań. Cukrzyca znajduje się w grupie pierwszych 10 przyczyn niepełnosprawności ludzi na całym świecie. Według szacunków Światowej Organizacji Zdrowia 15 milionów ludzi niewidomych utraciło wzrok w wyniku powikłań cukrzycy.

W wielu krajach, w tym w Polsce, cukrzyca jest także najczęstszą przyczyną:

• niewydolności nerek - w programach przewlekłego leczenia dializami znajduje się na stałe ponad 3,5 tys. chorych na cukrzycę

• powikłań sercowo naczyniowych - u co drugiego chorego występuje choroba niedokrwienna serca, a 2/3 zgonów u diabetyków powodują powikłania sercowo-naczyniowe

• amputacji kończyn dolnych - według Polskiego Stowarzyszenia Diabetyków, Polska należy do krajów, które mają najwięcej amputacji kończyn (średnio, co drugi pacjent ze stopą cukrzycową), czyli 14 tysięcy amputacji rocznie. Oznacza to, 38 amputacji dziennie.

Rośnie także odsetek osób umierających rocznie z powodu cukrzycy (4,8 mln) - w Polsce jest to niemal 30 tys. osób.

Kosztowna choroba

Cukrzyca jako choroba przewlekła, dotycząca tak wielu ludzi jest istotnym obciążeniem dla budżetów zdrowotnych państw.

Rzeczywiste obciążenie gospodarki kosztami chorób przewlekłych, w tym cukrzycy są zdecydowanie wyższe od danych publikowanych przez źródła oficjalne. Jest to spowodowana olbrzymimi kosztami pośrednimi z jakimi wiąże się cukrzyca, takimi jak utracona produktywność i renty, a przede wszystkim koszty powikłań cukrzycy.

Jak podaje Koalicja na rzecz Walki z Cukrzycą, cukrzyca stała się problemem z punktu widzenia rozwoju gospodarczego. W krajach o niskim i średnim dochodzie choroba ta zagraża dobrobytowi ekonomicznemu. W 2012 roku wydatki związane z leczeniem cukrzycy na świecie stanowiły 11 proc. wszystkich wydatków na opiekę zdrowotną i wyniosły 471 mld dolarów. Przypuszcza się, że do roku 2030 koszty związane z profilaktyką oraz leczeniem cukrzycy i jej powikłań wyniosą ponad 595 mld dolarów.

Całkowite koszty cukrzycy w Polsce wyniosły w 2012 roku ponad 5,6 mld zł. Ponad połowę tych kosztów generują całkowite koszty powikłań cukrzycy - 2,9 mld zł a niemal jedną trzecią koszty utraconej produktywności (1,6 mld zł), koszty leczenia cukrzycy stanowią 1/5 tych kosztów (1,5 mld zł).

Na koszty całkowite składają się: suma kosztów bezpośrednich, pośrednich oraz niewymiernych (związanych z ograniczeniem funkcjonowania fizycznego i psychicznego pacjenta w społeczeństwie).

Według danych Koalicji, koszty bezpośrednie i koszty powikłań cukrzycy stanowiły 2,8 mld zł, w tym koszty leczenia cukrzycy wynosiły 1,5 mld zł (łącznie z POZ i refundacją leków), a koszty leczenia powikłań 1,3 mld zł (bez POZ i refundacji leków). Na koszty leczenia cukrzycy składa się koszt opieki ambulatoryjnej i szpitalnej (361 mln zł), koszty podstawowej opieki zdrowotnej (478 mln zł) oraz refundacja leków (740 mln zł).

Koszty bezpośrednie to koszty związane z leczeniem (leki, opieka ambulatoryjna i szpitalna, wizyty lekarskie), a także koszty niemedyczne powstałe bezpośrednio na skutek choroby (transport, opieka osób trzecich).

Przybliżone koszty pośrednie wyniosły 2,6 mld zł. W ramach tych kosztów ponad połowa (1,6 mld zł) związana jest z utratą produktywności spowodowaną powikłaniami cukrzycy. Niemal 90 proc. tych kosztów stanowią koszty związane z niezdolnością do pracy (pobieraniem rent z tytułu niezdolności do pracy).

Koszty pośrednie tzw. koszty społeczne związane są ze zmniejszeniem lub utratą produktywności wyrażonej poprzez absencję w pracy, niepełnosprawność lub zgon związany z zachorowaniem.

Podobał się artykuł? Podziel się!
comments powered by Disqus

BĄDŹ NA BIEŻĄCO Z MEDYCYNĄ!

Newsletter

Najważniejsze informacje portalu rynekzdrowia.pl prosto na Twój e-mail

Rynekzdrowia.pl: polub nas na Facebooku

Rynekzdrowia.pl: dołącz do nas na Google+

Obserwuj Rynek Zdrowia na Twitterze

RSS - wiadomości na czytnikach i w aplikacjach mobilnych

POLECAMY W PORTALACH