RPO: pacjent powinien móc wydać zgodę na ewentualne zabiegi w przyszłości Fot. Shutterstock

Pacjent powinien móc wydać zgodę na zabieg medyczny "na przyszłość" i wskazać osobę, która podejmowałaby decyzje dotyczące jego zdrowia, gdyby sam nie mógł tego robić - ocenia RPO, który wystąpił do Ministra Zdrowia w tej sprawie.

Rzecznik Praw Obywatelskich Adam Bodnar w piśmie do Ministra Zdrowia Łukasza Szumowskiego ocenił, że istniejące regulacje w sposób niewystarczający chronią autonomię niezdolnych do świadomego wyrażenia zgody pacjentów, którzy nie posiadają ustawowego przedstawiciela

W myśl obowiązujących przepisów, na każdą interwencję medyczną konieczna jest świadoma, wyrażona zgoda pacjenta.

Gdy pacjent np. straci przytomność i nie może wyrazić zgody na zabieg - a nie ma osoby działającej w jego imieniu - co do zasady konieczne jest zezwolenie sądu opiekuńczego na podjęcie każdej interwencji. Obowiązek uzyskiwania takiego zezwolenia jest obciążeniem i dla lekarzy, i dla sądów.

"Wola pacjenta chroniona jest tak dalece, że lekarz powinien respektować jego wybory, nawet jeśli obiektywnie są one nieracjonalne" - zaznaczył RPO. Wskazał jednocześnie, że autonomia pacjenta ma oczywiście granice - pacjent nie może np. obligować lekarza do podejmowania działań sprzecznych z aktualną wiedzą medyczną.

RPO podnosi, że prawodawca nie wziął pod uwagę sytuacji, w których pacjent, przed utratą kompetencji do wyrażenia zgody, wyraził dyspozycje co do postępowania medycznego względem swojej osoby. Rzecznik sygnalizuje również, że prawodawca nie wyposażył pacjenta w instrumenty umożliwiające wskazanie osoby, która w jego ocenie - w sposób odpowiadający jego woli - mogłaby podejmować decyzje dotyczące jego stanu zdrowia.

"Uważam, że istotnym krokiem w kierunku poszerzenia ochrony autonomii pacjentów niekompetentnych i nieposiadających przedstawiciela ustawowego jest prawne uregulowanie oświadczeń pro futuro" - wskazał w piśmie Rzecznik.

Jak zauważył Bodnar, na gruncie prawa polskiego brak jest regulacji w tym zakresie, niemniej problematyka respektowania oświadczeń pro futuro obecna jest w orzecznictwie.

"Bez wątpienia prawna regulacja oświadczeń pro futuro wzmocniłaby ochronę praw pacjenta. Mógłby on formułować dyspozycje dotyczące postępowania medycznego, na wypadek utraty faktycznej możliwości wyrażania zgody, tym samym możliwie najpełniej korzystając z prawa do decydowania o sobie. Ponadto precyzyjna regulacja w tym zakresie umożliwi lekarzom kierowanie się faktyczną wolą pacjenta bez obawy o odpowiedzialność za udzielanie świadczenia bez zgody" - ocenił RPO.

Rzecznik uważa, że przy tworzeniu takich przepisów należy pomyśleć o mechanizmach chroniących pacjenta przed możliwymi nadużyciami. W razie wątpliwości możliwe byłoby np. dopuszczenie sądowej weryfikacji oświadczeń bądź decyzji podejmowanych przez pełnomocnika. Ważna byłaby też ocena autentyczności i aktualności oświadczeń oraz zakres pełnomocnictwa. 

Podobał się artykuł? Podziel się!
comments powered by Disqus

BĄDŹ NA BIEŻĄCO Z MEDYCYNĄ!

Newsletter

Najważniejsze informacje portalu rynekzdrowia.pl prosto na Twój e-mail

Rynekzdrowia.pl: polub nas na Facebooku

Rynekzdrowia.pl: dołącz do nas na Google+

Obserwuj Rynek Zdrowia na Twitterze

RSS - wiadomości na czytnikach i w aplikacjach mobilnych

POLECAMY W PORTALACH

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.