Czy Kartezjusz był ojcem nowożytnej medycyny? A może Willis? Lekcja anatomii, Rembrandt. Fot. Wikipedia

Twierdzi się, że ojcem nowożytnej medycyny jest Kartezjusz, ale być może medycyna ma więcej ojców, w tym - Thomasa Willisa. Czy w tekstach myśliciela, twórcy współczesnej neurologii, znajdzie się odpowiedź na pytanie, czy człowiek jest automatem, pozbawionym wolności, czy jednym dużym układem z „duszą materialną”?

- Twierdzi się, że ojcem nowożytnej medycyny jest Kartezjusz, a może okazać się, że ta medycyna ma więcej ojców - w tym Willisa właśnie. Przyjrzę się, jak jego filozofia wyglądała w odniesieniu do człowieka - jak tłumaczył, że ludzie są zdrowi czy chorzy. Co mówił w książkach filozoficznych, a co w biologicznych; i najciekawsze: czy złoży się to w jedną całość, czy jego biologiczne myślenie jednak wygrywało - zapowiada Marcin Leszczyński z Instytutu Filozofii Uniwersytetu Łódzkiego, który śledzi wzajemne zależności filozofii i medycyny.

Jak dodaje, XVII-wieczny myśliciel był jednym z najważniejszych lekarzy nowożytności, twórcą neurologii z "zacięciem filozoficznym". Jako pierwszy trafnie opisał odruch bezwarunkowy.

Związki medycyny i filozofii kojarzyły się wówczas z Kartezjuszem. Uważał on, że ludzkie ciała to „automaty”, a wszelkie inne organizmy traktował jako układy mechaniczne. Równolegle rozwijała się druga koncepcja, witalizm, w który wpisywały się poglądy Thomasa Willisa. Główne założenia nurtu, to rozumienie ciała nie tylko jako zlepka różnych substancji chemicznych, ale przede wszystkim - posiadającego "duszę materialną". Willis chciał "oddać" ludziom wolność w postaci duszy materialnej.

- Jego poglądy mogą stanowić świadectwo epoki i brytyjskiego środowiska naukowego. Są też niewątpliwie ważnym punktem odniesienia dla wielu myślicieli i lekarzy-praktyków europejskich kolejnych epok. Ta, zapoczątkowana przez Kartezjusza i Thomasa Willisa, dyskusja jest kontynuowana w zmienionej formie przez współczesnych naukowców - tłumaczy Leszczyński.

Podkreśla, że Thomas Willis miał bardzo oryginalne spojrzenie na to, czym jest organizm, właśnie dzięki pojęciu "duszy materialnej". Został jednak zapomniany, na tle epoki podkreślano dokonania innych myślicieli - Kartezjusza czy Williama Harveya, który opisał działanie układu krwionośnego. Willisa, tak jak wielu myślicieli w XVII w., interesowały relacje mózg-ciało, ciało-mózg.

- Filozofia medycyny jest dość nowym, poczytnym nurtem badań filozoficznych, związanych z pewnymi aspektami medycyny i próbą odpowiedzi na pytanie - do czego dąży medycyna, czym może się stać - mówi naukowiec. Efektem jego pracy ma być monografia o podstawach filozoficznych prac Willisa, razem z tłumaczeniem jego tekstów. Projekt "Witalizm w nowożytnej filozofii medycyny - Thomas Willis i dusza materialna" realizowany jest ze środków NCN.

Karolina Duszczyk

Czytaj: naukawpolsce.pap.pl

Podobał się artykuł? Podziel się!
comments powered by Disqus

BĄDŹ NA BIEŻĄCO Z MEDYCYNĄ!

Newsletter

Najważniejsze informacje portalu rynekzdrowia.pl prosto na Twój e-mail

Rynekzdrowia.pl: polub nas na Facebooku

Obserwuj Rynek Zdrowia na Twitterze

RSS - wiadomości na czytnikach i w aplikacjach mobilnych

POLECAMY W PORTALACH

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.