OIA Katowice/Rynek Zdrowia | 26-04-2013 11:33

Sądy utrzymują decyzje WIF ws. zakazu reklamy

Ukazały się pierwsze pisemne uzasadnienia wyroków w sprawie zakazanej reklamy aptek, w których Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie utrzymał w mocy decyzje Wojewódzkich Inspektorów Farmaceutycznych, który nałożył kary na apteki prowadzące programy dla pacjentów "Program Opieki Farmaceutycznej" oraz "60 +".

WIF dopatrywał się złamania art. 94 a Prawa farmaceutycznego, zgodnie z którego brzmieniem zabroniona jest reklama aptek i punktów aptecznych oraz ich działalności, a także nakazał, w drodze decyzji, zaprzestanie prowadzenia takiej reklamy.

Swój komentarz w tej sprawie przygotował mec. Krystian Szulc, radca prawny Śląskiej Izby Aptekarskiej.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, sygn. akt: VI SA / Wa 2618/12 z dnia 05 marca 2013 roku dotyczył apteki w Białymstoku wprowadziła dwa pogramy dla pacjentów: jeden pod nazwą "Program opieki farmaceutycznej”, a drugi - "60 plus” dla osób starszych. Pierwszy program polegał na wręczeniu klientowi apteki karty, na której farmaceuta zapisywał wszystkie kupowane leki i sprawdzał, czy nie ma przeciwwskazań do ich łączenia. Drugi program "60 plus” dla emerytów zawierał propozycje tańszych leków nie refundowanych. Ulotki z treścią tych programów leżały w aptece do wglądu klientów.

Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny nałożył na aptekę karę w wysokości 4 tys. zł dopatrując się złamania art. 94 a Prawa farmaceutycznego.

Od powyższej decyzji została złożona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Sąd zważył, że reklamą jest działanie mające na celu zachęcenie potencjalnych klientów do zakupu konkretnych towarów lub do skorzystania z określonych usług w danej aptece. Reklamą działalności apteki będzie, więc zamiar przyciągnięcia potencjalnych klientów do dokonania zakupu towarów sprzedawanych w aptece.

"Oznacza to, że na gruncie niniejszej sprawy reklamą apteki może być także każde działanie skierowane do publicznej wiadomości, zmierzające do zwiększenia sprzedaży produktów leczniczych i wyrobów medycznych w niej oferowanych" - uznał sąd.

Skarżąca spółka powoływała się na naruszenie art. 22 i 20 Konstytucji, jednakże, zdaniem WSA niesłusznie. Przepisy te mówią o zasadzie wolności gospodarczej i możliwości ograniczeń w działalności gospodarczej, jeśli jest to przewidziane ustawą. W tym przypadku ograniczenia wprowadziła ustawa o refundacji leków.

Założeniem nowelizacji było wprowadzenie całkowitego zakazu reklamy aptek i punktów aptecznych oraz zakazu reklamy placówek obrotu pozaaptecznego odnoszącej się do produktów leczniczych i wyrobów medycznych. Zmiany te uzasadniano koniecznością zwiększenia ochrony pacjentów oraz finansów publicznych przed negatywnymi skutkami reklamy aptek, wskazując, że "cele przedsiębiorców prowadzących apteki, w tym dążenie do maksymalizacji zysku, muszą być podporządkowane wymogom wynikającym z konieczności ochrony zdrowia pacjentów".

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, sygn. akt: VI SA / Wa 2463/12 z dnia 25 stycznia 2013 roku dotyczył natomiast apteki, która wprowadziła pogram dla pacjentów "Program Opieki Farmaceutycznej"- “POF". Pacjent uczestniczący w programie otrzymywał kartę, za pomocą której gromadzone są na koncie pacjenta punkty przy dokonywaniu zakupów (z wyłączeniem produktów refundowanych). Za każde wydane w aptece 5 zł pacjent otrzymuje 1 punkt. Zgromadzone punkty uprawniają pacjenta do zakupu określonych produktów za 1 zł.

Wojewódzki Inspektor działając na podstawie art. 94 a ustawy prawo farmaceutyczne, wydał decyzję nakazującą zaprzestanie organizowania i oferowania programu o charakterze lojalnościowym o nazwie " Program Opieki Farmaceutycznej".

Sąd zważył, że reklama może przyjmować różne formy zachęcania: poprzez ulotki, foldery, gazetki temu służące, nie tylko wręczane przez farmaceutów klientom apteki, ale w szczególności zachęcające poprzez internet czy korzystania z usług "programu", który biorącym w nim udział daję określone bonusy. W omawianym przypadku tak właśnie było.

Opisane działania stanowiły zachętę dla klientów do nabywania produktów wyłącznie w aptece objętej Programem. Zachętą tą były udzielane w konkretnej aptece rabaty na produkty nierefundowane, natomiast środkiem do osiągnięcia celu w postaci zwiększenia sprzedaży była reklama tylko apteki objętej Programem.

W obu sprawach sąd oddalił skargę. Stronom przysługuje prawo wniesienia kasacji do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Więcej: http://katowice.oia.pl/