"Karotenoidy, antyoksydanty, witaminy i mikroelementy w profilaktyce i leczeniu chorób oczu. Zwyrodnienie plamki żółtej (AMD), zaćma, retinopatia cukrzycowa". Poradnik Aptekarski. Nr 8(26), listopad 2008.

Karotenoidy

Są to naturalnie występujące barwniki roślinne, których obecność w tkankach zwierząt i ludzi jest całkowicie zależna od spożycia z pokarmem, nie są one bowiem syntetyzowane. Do grupy karotenoidów należą m.in. luteina, zeaksantyna, alfa i beta karoten oraz likopen. U ludzi, w surowicy krwi oraz w tkankach stwierdzono występowanie głównie luteiny, zeaksantyny i beta karotenu, jednakże w niejednakowych stężeniach. Stężenia karotenoidów są najwyższe w tkankach oka, ale i w innych tkankach – w wątrobie, nadnerczach, tkance tłuszczowej, nerkach i gruczole piersiowym osiągają również dość wysokie stężenia.

 

Luteina i zeaksantyna w tkankach oka

Obecność luteiny w tkankach oka wywiera podwójne działanie. Z jednej strony, luteina działa jak filtr światła z zakresu wysokoenergetycznego (niebieskiego i ultrafioletu). Z drugiej zaś strony, dzięki swym właściwościom antyoksydacyjnym, wywiera działanie „zmiatacza” wolnych rodników. W plamce żółtej oka występują luteina i zeaksantyna, natomiast nie stwierdzono obecności beta karotenu. W obrębie samej plamki występują różnice w stężeniach karotenoidów – w centralnej części plamki (zwanej dołeczkiem środkowym) przeważa zeaksantyna, w obwodowej części plamki wyższe stężenie ma luteina.

Barwniki plamkowe wywierają korzystny wpływ na siatkówkę. Barwniki te mają zdolność usuwania wolnych rodników tlenowych, dzięki temu, że pochłaniają wysokoenergetyczną część widma światła, działają jak filtr, chroniąc siatkówkę przed urazem fototoksycznym, tj. przed uszkodzeniem komórek siatkówki przez światło. Dzięki temu, że działają jak filtr światła, nie przepuszczając krótkofalowej części widma światła (tzn. fal o wyższej energii), powodują zmniejszenie aberracji chromatycznej układu optycznego oka, co pośrednio może wpłynąć korzystnie na poprawę ostrości wzroku.

Występują różnice w odkładaniu luteiny w tkankach w zależności od płci. Zaobserwowano, iż gęstość barwników plamkowych jest nieco wyższa u mężczyzn, jednakże stężenie karotenoidów w surowicy i tkance tłuszczowej są wyższe u kobiet. Prawdopodobnie, zatem, fakt większego gromadzenia karotenoidów w tkance tłuszczowej, związany jest ze stwierdzoną niższą gęstością barwników w obszarze plamki. Ponadto niższy poziom barwników plamki występuje u osób otyłych, co może być związane zarówno z mniejszą konsumpcją karotenoidów przez te osoby oraz konkurencyjnym w stosunku do siatkówki wychwytem tych związków przez tkankę tłuszczową.

comments powered by Disqus

BĄDŹ NA BIEŻĄCO Z MEDYCYNĄ!

Newsletter

Najważniejsze informacje portalu rynekzdrowia.pl prosto na Twój e-mail

Rynekzdrowia.pl: polub nas na Facebooku

Rynekzdrowia.pl: dołącz do nas na Google+

Obserwuj Rynek Zdrowia na Twitterze

RSS - wiadomości na czytnikach i w aplikacjach mobilnych

POLECAMY W PORTALACH