Biotechnolog: konieczna jest kontrola produktów inżynierii genetycznej FOT. Archiwum RZ; zdjęcie ilustracyjne

Dzięki technikom edycji genów - m.in. CRISPR/Cas9 - dość łatwo można modyfikować genom organizmów. Społeczeństwo ma tu prawo do kontroli i nadzoru; powinna to jednak być kontrola produktu, który w wyniku inżynierii genetycznej powstaje, a nie samego procesu - uważa biotechnolog prof. Tomasz Twardowski.

Mogłoby się wydawać, że edycja DNA - cięcie genomu, wycinanie z niego informacji czy wstawianie nowych genów - to umiejętność, w której naukowcy dopiero raczkują. Jednak laboratoria na całym świecie już dziś korzystają z bardzo precyzyjnych technik edytowania genów. Takie możliwości daje technika CRISPR/Cas9.
 
CRISPR (Clustered Regularly Interspaced Short Palindromic Repeats) to cząsteczki RNA, które są niczym przewodnik po niezwykle długim łańcuchu DNA. Umieją znaleźć w genomie precyzyjnie wyznaczone miejsce i doprowadzić tam odpowiedni enzym - Cas9. Białko Cas9 działa zaś jak nożyczki - rozcina DNA w dokładnie wskazanym miejscu. Dzięki temu można aktywować lub dezaktywować jakiś konkretny fragment DNA i np. regulować działanie genów.

Na kolejnym etapie można w to wybrane miejsce DNA wbudować jakiś inny, precyzyjnie zaprojektowany fragment DNA. W dodatku w całym procesie można korzystać z zasobów informacji genetycznej własnego organizmu (to tzw. cisgeneza). Nie jest zatem konieczne wprowadzanie do genomu fragmentów DNA z innych organizmów (taki proces nazywany byłby transgenezą).

Przewodniczący Komitetu Biotechnologii PAN prof. Tomasz Twardowski z Instytutu Chemii Bioorganicznej PAN w Poznaniu zaznacza, że dzięki metodzie CRISPR/cas9 można np. hodować rośliny uprawne przystosowane do warunków stresowych, a więc np. takie, które poradzą sobie z wysokim zasoleniem gleby czy suszą.

- Innym przykładem może być przystosowanie organizmów niższych - takich jak drożdże czy bakterie - do produkcji cennych leków. Albo takie zmiany w genomie krów, które sprawią, że zwierzęta te będą produkowały mleko o właściwościach zbliżonych do mleka ludzkiego, co np. pozwoli zapobiegać alergiom - wylicza prof. Twardowski.

Cały wywiad z prof. Tomaszem Twardowskim: naukawpolsce.pap.pl

comments powered by Disqus

BĄDŹ NA BIEŻĄCO Z MEDYCYNĄ!

Newsletter

Najważniejsze informacje portalu rynekzdrowia.pl prosto na Twój e-mail

Rynekzdrowia.pl: polub nas na Facebooku

Rynekzdrowia.pl: dołącz do nas na Google+

Obserwuj Rynek Zdrowia na Twitterze

RSS - wiadomości na czytnikach i w aplikacjach mobilnych

POLECAMY W PORTALACH